ماده ۲۴ – رسیدگی به دعوای اعسار به طور کلی با دادگاهی است که صلاحیت رسیدگی نخستین به دعوای اصلی را دارد یا ابتدا به آن رسیدگی نموده است.
شرط اصلی این است که ثابت شدن یا نشدن دعوای حقوقی (یا احراز موضوع آن) منوط به نتیجه رسیدگی در دعوای کیفری یا امور حسبی باشد، بهگونهای که رأی مرجع کیفری یا حسبی بر رأی دادگاه حقوقی تأثیر مستقیم و تعیینکننده بگذارد.
خیر. قرار توقیف دادرسی، از جمله قرارهای اعدادی (مقدماتی) است که به طور مستقل قابل تجدیدنظرخواهی یا فرجامخواهی نیست و طرفین باید تا زمان رفع توقیف منتظر بمانند.
خیر. در این ماده، عبارت “میتواند” به کار رفته است؛ این بدان معناست که توقیف دادرسی یک اختیار برای دادگاه است، نه یک تکلیف. دادگاه پس از احراز ارتباط کامل، صلاحدید دارد که برای حفظ حقوق و جلوگیری از تضاد آرا، قرار توقیف صادر کند.
پس از آنکه رأی مرجع کیفری یا حسبی قطعی شد، دادگاه حقوقی به طور خودکار رفع توقیف کرده و رسیدگی به دعوای حقوقی را با در نظر گرفتن نتیجه رأی قطعی مرجع دیگر، ادامه میدهد.
چگونه یک وکیل میتواند از ماده ۲۴ برای دفاع مؤثر از موکل خود استفاده کند؟
- احراز ارتباط کامل و حیاتی:
وکیل باید ثابت کند که رأی پرونده کیفری (مثلاً تبرئه یا مجرمیت) تأثیر مستقیم بر دعوای حقوقی (مثلاً مطالبه خسارت یا ابطال معامله) دارد.
- درخواست کتبی توقیف دادرسی:
درخواست کتبی توقیف دادرسی: وکیل باید با تقدیم لایحه، مستندات پرونده کیفری یا حسبی (مانند قرار مجرمیت یا گواهی رسیدگی به حجر) را ضمیمه کرده و از دادگاه بخواهد که به استناد ماده ۲۴ آد.م قرار توقیف دادرسی صادر کند.
- پیگیری رفع توقیف:
پس از صدور رأی قطعی در مرجع کیفری، وکیل باید با ارائه رونوشت رأی قطعی به دادگاه حقوقی، خواستار رفع توقیف و ادامه رسیدگی به دعوا شود.
