ماده ۳ (اصلاحی ۳۰ˏ۰۳ˏ۱۴۰۳) – جرم ارتشاء و مجازاتها
بند ۱ – شمول افراد
مستخدمین و مأمورین دولتی اعم از:
- قضایی و اداری
- شوراها و شهرداریها
- نهادهای انقلابی و بطور کلی قوای سهگانه
- نیروهای مسلح
- شرکتهای دولتی یا سازمانهای دولتی وابسته به دولت
- مأمورین خدمات عمومی (خواه رسمی یا غیررسمی)
بند ۲ – تعریف جرم ارتشاء
هرگاه افراد فوق وجوه، مال یا اسناد پرداخت وجه یا تسلیم مالی را مستقیماً یا غیرمستقیم قبول نمایند برای انجام دادن یا انجام ندادن امری که مربوط به سازمانهای مزبور میباشد، مرتشی محسوب میشوند، اعم از اینکه:
- عمل مربوط به وظایف خودشان باشد یا وظایف مأمور دیگر
- عمل انجام شده یا نشده باشد
- عمل مطابق حقانیت و وظیفه بوده یا نبوده باشد
- در انجام یا عدم انجام عمل مؤثر بوده یا نبوده باشد
بند ۳ – مجازات ارتشاء بر اساس مبلغ رشوه
| مبلغ مال یا وجه مأخوذ | مجازات مرتکب |
|---|---|
| تا ۲۵/۵۰۰/۰۰۰ ریال | انفصال موقت از ۶ ماه تا ۳ سال؛ اگر مرتکب در مرتبه مدیرکل یا همطراز مدیرکل یا بالاتر باشد، انفصال دائم |
| بیش از ۲۵/۵۰۰/۰۰۰ تا ۲۵۵/۰۰۰/۰۰۰ ریال | یک تا سه سال حبس + جزای نقدی معادل مال یا وجه مأخوذ + انفصال موقت ۶ ماه تا ۳ سال؛ مرتکب در مدیرکل یا همطراز بالاتر به جای انفصال موقت، انفصال دائم |
| بیش از ۲۵۵/۰۰۰/۰۰۰ تا ۱/۲۸۰/۰۰۰/۰۰۰ ریال | ۲ تا ۵ سال حبس + جزای نقدی معادل + انفصال دائم + تا ۷۴ ضربه شلاق؛ در مرتبه پایینتر از مدیرکل، به جای انفصال دائم، انفصال موقت ۶ ماه تا ۳ سال |
| بیش از ۱/۲۸۰/۰۰۰/۰۰۰ ریال | ۵ تا ۱۰ سال حبس + جزای نقدی معادل + انفصال دائم + تا ۷۴ ضربه شلاق؛ در مرتبه پایینتر از مدیرکل، به جای انفصال دائم، انفصال موقت ۶ ماه تا ۳ سال |
تبصره ۱ – جمع مبالغ و صلاحیت محاکم
مبالغ مذکور از حین تعیین مجازات و یا صلاحیت محاکم منظور میشود، اعم از اینکه جرم دفعتاً واحده یا به دفعات واقع شده و جمع مبلغ مأخوذه بالغ بر نصاب مزبور باشد.
تبصره ۲ – ضبط مال ناشی از ارتشاء
- مال ناشی از ارتشاء بعنوان تعزیر رشوهدهنده به نفع دولت ضبط میشود.
- چنانچه راشی به وسیله رشوه امتیازی تحصیل کرده باشد، این امتیاز لغو خواهد شد.
تبصره ۳ – شروع به ارتشاء
- مجازات شروع به ارتشاء حسب مورد حداقل مجازات مقرر در آن مورد خواهد بود.
- در مواردی که در اصل ارتشاء انفصال دائم پیشبینی شده است، در شروع به ارتشاء، به جای آن سه سال انفصال تعیین میشود.
- در صورتی که نفس عمل انجام شده جرم باشد، به مجازات این جرم نیز محکوم خواهد شد.
تبصره ۴ – بازداشت موقت و تعلیق کارمند
- هرگاه میزان رشوه بیش از ۲۰۰/۰۰۰ ریال باشد، صدور قرار بازداشت موقت به مدت یک ماه الزامی است.
- این قرار در هیچ یک از مراحل رسیدگی قابل تبدیل نخواهد بود.
- وزیر دستگاه میتواند پس از پایان مدت بازداشت موقت، کارمند را تا پایان رسیدگی و تعیین تکلیف نهایی از خدمت تعلیق کند.
- به ایام تعلیق، هیچگونه حقوق و مزایایی تعلق نخواهد گرفت.
تبصره ۵ – اعلام قبل از کشف جرم
- هرگاه راشی قبل از کشف جرم مأمورین را از وقوع بزه آگاه سازد، از تعزیر مالی معاف خواهد شد.
- در مورد امتیاز طبق مقررات عمل میشود.
- اگر راشی در ضمن تعقیب با اقرار خود موجبات تسهیل تعقیب مرتش را فراهم کند، تا نصف مالی که بعنوان رشوه پرداخته شده است به وی بازگردانده میشود و امتیاز لغو میگردد.
