مالیات در خلاء اجرا نمیشود! 🔗 در این بخش، ارتباط تنگاتنگ قوانین مالیاتی با سایر قوانین مرجع از جمله قانون تجارت، قانون محاسبات عمومی و قانون مجازات اسلامی را با تحلیل وحید اکبری بررسی کردهایم تا دفاع مالیاتی شما کامل باشد. ✨
نظر به اینکه طبق بند (ی) تبصره (9) قانون بودجه سال 1394 کل کشور، در ماده 202 قانون مالیات های مستقیم عبارت «برای اشخاص حقوقی تولیدی دارای پروانه بهره برداری از مراجع قانونی ذی ربط از بیست درصد (20%) سرمایه ثبت شده و یا مبلغ پنج میلیارد (5.000.000.000) ریال، سایر اشخاص حقوقی و اشخاص حقیقی تولیدی از ده درصد (10%) سرمایه ثبت شده و یا دو میلیارد (2.000.000.000) ریال و سایر اشخاص حقیقی از یکصد میلیون (100.000.000) ریال» جایگزین عبارت «ده میلیون ریال» شده است، لذا به منظور رفع هرگونه ابهام و ایجاد وحدت رویه، بدین وسیله مقرر می دارد:
1- در اجرای مقررات این بند برای اشخاص حقوقی و هم چنین اشخاص حقیقی تولیدی، مبنای مورد عمل درصدهای تعیین شده به نسبت سرمایه ثبت شده و حداکثر تا میزان نصاب تعیین شده به مبلغ پنج میلیارد (5.000.000.000) و دو میلیارد (2.000.000.000) ریال حسب مورد می باشد.
برای مثال در مورد اشخاص حقوقی تولیدی، چنانچه بیست درصد (20%) سرمایه ثبت شده کمتر از مبلغ پنج میلیارد ریال باشد مبنای عمل بیست درصد (20%) سرمایه ثبت شده بوده و در مواردی که بیست درصد (20%) مذکور بیش از پنج میلیارد ریال باشد مبلغ پنج میلیارد ریال (حد نصاب تعیین شده) ملاک عمل خواهد بود.
بند 2
2- منظور از اشخاص حقیقی تولیدی، واحدهای تولیدی دارای مجوز تأسیس یا پروانه بهره برداری از مراجع ذیربط و یا پروانه کسب تولیدی از اتحادیه ذی ربط می باشد.
بند 3
3- ادارات کل امور مالیاتی می بایست نسبت به رفع ممنوع الخروجی هر یک از مودیان مذکور که قبلاً در اجرای ماده 202 قانون مالیات های مستقیم بابت بدهی کمتر از مبالغ یاد شده ممنوع الخروج شده اند اقدام نمایند. بدیهی است این امر مانع از انجام اقدامات اجرایی برای وصول بدهی های مالیاتی با رعایت مقررات موضوعه نخواهد بود.
باتوجه به سوالات و ابهامات پیش آمده درخصوص مهلت نهایی ثبت نام اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل برای دریافت شماره اقتصادی و در جهت تکریم مودیان محترم مالیاتی و تشویق آنها برای انجام ثبت نام و با ملحوظ نظر داشتن مفاد بند (د) تبصره 9 قانون بودجه سال 1394، بدینوسیله اعلام می گردد:
آخرین مهلت ثبت نام برای کلیه اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل (به استثنای صاحبان مشاغل خودرو) که تا تاریخ ثبت یا شروع فعالیت آنها حسب مورد قبل از 1393/12/29 بوده تا پایان تیرماه سال 1394 (1394/04/31) و اشخاص مذکور که تاریخ ثبت یا شروع فعالیت آنها حسب مورد در طی سال 1394 می باشد تا تاریخ 1395/04/31 تعیین می گردد.
بر اساس جزء (م) تبصره 9 قانون بودجه سال 1394 کل کشور، آستان های مقدس و قرارگاه های سازندگی مکلفند در سال 1394 اظهارنامه مالیاتی و حساب سود و زیان درآمدهای سال 1393 مرتبط با سهام خود در شرکت ها و موسسات با فعالیت های اقتصادی نظیر صنعتی، معدنی، تجاری و خدماتی را تسلیم ادارات امور مالیاتی کرده و مالیات آن را بر اساس قانون مالیات های مستقیم پرداخت کنند.
منابع درآمدهای مالیاتی شرکت های تابعه آستان قدس رضوی موضوع این بند در قالب قانون بودجه به صورت جمعی–خرجی در اختیار این آستان قرار می گیرد.
بنابراین آستان های مقدس، قرارگاه های سازندگی و شرکت ها و موسسات اقتصادی که تمام یا بخشی از سهام یا سهم الشرکه آن ها متعلق به آستان های مقدس و قرارگاه های سازندگی می باشد در سال 1393 نسبت به سهم اشخاص مذکور نیز مشمول مالیات عملکرد خواهند بود.
بنا به اختیار حاصل از تبصره 5 ماده 100 قانون مالیات های مستقیم، به امور مالیاتی شهر و استان تهران و ادارات کل امور مالیاتی سایر استان ها اجازه داده می شود با رعایت موارد زیر، درآمد مشمول مالیات عملکرد سال 1393 تمام یا برخی از مودیان موضوع بند (ج) ماده 95 قانون مالیات های مستقیم را با نظر اتحادیه مربوط تعیین و مالیات متعلق را که قطعی خواهد بود وصول نمایند.
الف- شرایط توافق:
1- ارائه اظهارنامه مالیاتی عملکرد سال 1393 به صورت الکترونیکی از طریق سامانه عملیات الکترونیکی مؤدیان مالیاتی به نشانی www.TAX.gov.ir، بخش اظهارنامه الکترونیکی در موعد مقرر قانونی. ضمناً ضرورتی به تسلیم پرینت اظهارنامه به صورت کاغذی به ادارات امور مالیاتی نخواهد بود و کد رهگیری دریافتی از سامانه در تاریخ ارسال، به عنوان رسید تسلیم اظهارنامه مالیاتی می باشد.
2- اظهارنامه مالیاتی شامل «خلاصه وضعیت درآمد و هزینه سالانه» تکمیل شده باشد.
3- در موارد تقسیط مالیات ابرازی، پرداخت حداقل چهل درصد (40%) مالیات به صورت نقد به همراه اظهارنامه و مابقی در 6 قسط مساوی ماهانه تا پایان دی ماه 1394 تقسیط و پرداخت گردد. ضمناً مؤدیان محترم مالیاتی می توانند برای پرداخت نقدی، بدون مراجعه حضوری به واحدهای مالیاتی و بانک، از طریق سامانه عملیات الکترونیکی مؤدیان مالیاتی به نشانی www.TAX.gov.ir، اقدام نمایند.
4- مؤدیان محترم مالیاتی برای تقسیط باقیمانده مالیات ابرازی می توانند به دو روش زیر اقدام نمایند:
4-1- از طریق سامانه عملیات الکترونیکی مؤدیان مالیاتی قبوض پرداخت مالیات هر قسط را از سامانه دریافت و در سررسید مقرر نسبت به پرداخت آن اقدام نمایند.
4-2- به اداره امور مالیاتی مربوط مراجعه و نسبت به تسلیم چک های مربوط اقدام نمایند. عدم پرداخت اقساط در سررسید مقرر مانع از صدور برگ مالیات قطعی برای مؤدیانی که در چارچوب این دستورالعمل درآمد مشمول مالیات آن ها قطعی گردیده است، نخواهد بود و در صورت عدم پرداخت اقساط در سررسید، از تاریخ انقضای مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی، مشمول جریمه مقرر در ماده 190 قانون مالیات های مستقیم خواهند بود. جریمه مذکور بخشوده نخواهد شد.
بخش ب: تعیین درآمد مشمول مالیات
5- میزان درآمد مشمول مالیات و مالیات عملکرد سال 1393 صاحبان مشاغل، با توجه به سوابق مالیاتی، نوع فعالیت، اوضاع و احوال اقتصادی منطقه و وضعیت اقتصادی اعضای اتحادیه ذیربط در سال 1393 تعیین گردد. به نحوی که رشد مالیات ابرازی عملکرد سال 1393 نسبت به مالیات قطعی عملکرد سال 1392 از درصدهای مندرج در جدول زیر کمتر نباشد:
میزان مالیات عملکرد سال 1392
حداقل رشد مالیات سال 1392
درصد نمونه گیری برای رسیدگی
تا مبلغ 10,000,000 ریال
8
4
از مبلغ 10,000,001 تا 30,000,000 ریال
12
8
از مبلغ 30,000,001 ریال و بالاتر
18
12
میزان نمونه گیری برای رسیدگی پرونده مؤدیانی که مشمول مالیات نشده اند 8 درصد می باشد.
6- مبنای انجام توافق، میزان مالیات قطعی عملکرد سال 1392 در نظر گرفته شود. در صورتی که برگ قطعی مالیات عملکرد مذکور تا تاریخ تسلیم اظهارنامه عملکرد 1393 صادر نشده باشد، آخرین درآمد مشمول مالیات یا مالیات قطعی شده سنوات قبل حسب مورد، به علاوه 20 درصد به ازای هر سال بعد از آن مبنای محاسبه درآمد مشمول مالیات و مالیات ابرازی سال 1393 می باشد. بدیهی است پس از قطعیت مالیات سال 1392، مالیات مزبور در چارچوب این دستورالعمل مبنای محاسبه مالیات سال 1393 خواهد بود.
7- مودیانی که در عملکرد سال 1392 تمام سال را فعالیت داشته و مشمول مالیات نگردیده اند، در صورتی که درآمد مشمول مالیات خود را با میزان حداقل سی درصد (30%) افزایش نسبت به درآمد مشمول مالیات سال گذشته اظهارنمایند، با رعایت سایر شرایط مشمول توافق خواهند بود.
8- با توجه به اینکه مبنای توافق عملکرد سال 1393، مالیات عملکرد سال 1392 می باشد، لذا مودیانی که سال 1393 اولین سال فعالیت آن ها بوده و یا نسبت به سال قبل تغییر شغل داشته اند، مشمول توافق نمی باشند.
9- هرگاه درآمد مشمول مالیات یا مالیات عملکرد سال 1392 صاحبان مشاغل با توجه به فعالیت مودی برای بخشی از سال مذکور بوده باشد، در این صورت می بایست درآمد مشمول مالیات برای یک سال تمام محاسبه و پس از تعیین مالیات متعلق، درآمد مشمول مالیات (برای پرونده های معاف) و مالیات مذکور (برای سایر پرونده ها) مبنای رشد مورد نظر قرار گیرد.
10- در مشارکت مدنی، مودیانی که نسبت مالکیت آن ها نسبت به سال 1392 تغییر داشته است، ابتدا می بایست مالیات یا درآمد مشمول مالیات عملکرد سال مذکور با احتساب تغییر مالکیت محاسبه و سپس مبنای رشد مورد نظر قرار گیرد.
11- در مشارکت مدنی چنان چه شریک یا شرکائی در عملکرد سال 1392(با رعایت سایر شرایط فوق) مشمول مالیات نشده اند، در صورتی که درآمد مشمول مالیات عملکرد سال 1393 خود را متناسب با سهم شریکی که کمترین مالیات قطعی شده عملکرد سال 1392 را داشته است و با رعایت شرایط مورد توافق اظهار نمایند، مشمول توافق خواهند بود.
12- مودیانی که درآمد مشمول مالیات عملکرد سال 1392 آن ها با اعمال مقررات موضوع مواد 137 و 172 قانون مالیات های مستقیم محاسبه شده است، ابتدا باید درآمد مشمول مالیات و مالیات آن ها بدون اعمال مقررات مذکور محاسبه و سپس مبنای توافق عملکرد سال 1393 قرارگیرد.
13- در اجرای مقررات ماده 121 قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه، مودیانی که مطابق دستورالعمل های شماره 200/13007 مورخ 1391/06/28 و 200/10714 مورخ 1392/06/16 ملزم به استفاده از صندوق مکانیزه فروش (سامانه های فروشگاهی) شده اند در صورتی که مطابق با بخشنامه 200/24/22 (200/94/22) مورخ 1394/03/03 نسبت به نصب سامانه مذکور اقدام ننموده باشند، چنانچه مالیات یا درآمد مشمول مالیات ابرازی سال 1393 آن ها حسب مورد با حداقل رشد مورد نظر به شرح بندهای 5 و 7 این دستورالعمل بدون اعمال معافیت ابراز شده باشد، با رعایت سایر شرایط مشمول توافق می باشد.
14- در اجرای مقررات ماده 121 قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه، «معادل هزینه های انجام شده بابت خرید، نصب و راه اندازی دستگاه سامانه صندوق فروش (مکانیزه فروش) توسط صاحبان مشاغل مذکور از درآمد مشمول مالیات مؤدیان مزبور (در اولین سال استفاده از سامانه های مذکور) قابل کسر است.»، بنابراین مودیانی که در سال 1393 نسبت به خرید، نصب و راه اندازی دستگاه سامانه صندوق فروش (مکانیزه فروش) اقدام نموده اند در محاسبه درآمد مشمول مالیات و مالیات عملکرد سال 1393، هزینه مذکور از درآمد مشمول مالیات آن ها قابل کسر خواهد بود، لذا در صورتی که درآمد مشمول مالیات یا مالیات ابرازی این گونه مودیان با رعایت سایر شرایط پس از کسر هزینه های مذکور و یا مالیات متعلق به سهم هزینه های مذکور حسب مورد ابراز شده باشد، مشمول توافق می باشد.
15- با توجه به بند (د) تبصره 9 قانون بودجه سال 1393 کل کشور، اشخاصی که مکلف به ثبت نام برای دریافت شماره اقتصادی شده اند، در صورت عدم ثبت نام تا مهلت مقرر (تاریخ 1394/04/31) امکان برخورداری از معافیت را نداشته، لذا چنان چه مالیات یا درآمد مشمول مالیات ابرازی سال 1393 آن ها حسب مورد با حداقل رشد مورد نظر به شرح بند های 5 و 7 این دستورالعمل به اضافه مالیات متعلق به معافیت استفاده نشده ابراز شده باشد، با رعایت سایر شرایط مشمول توافق خواهد بود.
بخش ج: سایر موارد
16- مودیانی که طبق بند های 1، 2 و 3 این دستورالعمل اقدام ننموده باشند، مشمول توافق نبوده و درآمد مشمول مالیات و مالیات آن ها توسط ادارات امور مالیاتی با رعایت مقررات از طریق رسیدگی تعیین خواهند شد.
17- از بین اظهارنامه های تسلیمی مشمول توافق، به میزان مندرج در بند 5 فوق، توسط اداره کل امور مالیاتی به عنوان نمونه برای رسیدگی انتخاب و توسط اداره امور مالیاتی ذیربط با رعایت مقررات رسیدگی می شود. اتحادیه ها یا اتاق های اصناف که تا تاریخ 1394/06/31 فهرست اعضاء خود را مشتمل بر اقلام نام، نام خانوادگی، شماره شناسنامه، نام پدر، تاریخ تولد، شماره ملی، نام اتحادیه، موضوع فعالیت در محیط نرم افزار Excel به اداره کل امور مالیاتی مربوط ارائه نمایند، سازمان امور مالیاتی تا تاریخ 1394/08/30 فهرست مؤدیان نمونه انتخاب شده برای رسیدگی و هم چنین مؤدیانی که اظهارنامه آن ها پذیرفته شده را به اتحادیه مربوط اعلام خواهد کرد.
18- هر گاه اسناد و مدارک مثبته ای تحصیل گردد که حاکی از اختلاف مالیات مشخصه بیش از 2,000,000 ریال با مالیات مورد توافق باشد، مالیات ما به التفاوت با رعایت مقررات مطالبه خواهد شد.
19- با توجه به اینکه عمده فروشان موضوع ردیف 8 بند الف ماده 96 قانون مالیات های مستقیم، مشمول این دستورالعمل نمی باشند، لذا ملاک تفکیک عمده فروشی از خرده فروشی مودیان، پروانه کسب صادره می باشد. ضمناً فهرست عمده فروشان که تا پایان سال 1392 از سوی اتحادیه ذیربط به اداره امور مالیاتی تسلیم شده باشد، نیز مورد قبول می باشد. در مورد آن دسته از مودیانی که فاقد اتحادیه می باشند و یا وضعیت کسبی اعضای اتحادیه از حیث عمده یا خرده فروشی در پروانه کسب صادره مشخص وتصریح نشده و یا فهرست مورد اشاره تا پایان سال 1392 تسلیم نشده باشد، ملاک، سوابق پرونده مالیاتی می باشد.
20- امور مالیاتی شهر و استان تهران و ادارات کل امور مالیاتی سایر استان ها ترتیبی اتخاذ نمایند تا توافق با اتحادیه ها تا تاریخ 1394/04/15 انجام و هم چنین برگ های مالیات قطعی مشمولین توافق حداکثر تا پایان بهمن ماه سال 1394 صادر و ابلاغ شود.
21- امور مالیاتی شهر و استان تهران و ادارات کل امور مالیاتی ترتیبی اتخاذ نمایند تا پرونده مالیاتی مودیانی که از تسلیم اظهارنامه خودداری و یا مشمول توافق نمی باشند حداکثر تا تاریخ 1394/12/29 رسیدگی و به مرحله قطعیت برسد.
22- این دستورالعمل شامل صاحبان مشاغل وسائط نقلیه عمومی نمی باشد.
پیرو بخشنامه 200/94/32 مورخ 1394/03/17 و با توجه به اینکه سامانه اخذ الکترونیکی اظهارنامه های عملکرد 1393 در منابع اشخاص حقوقی، مشاغل (بندهای الف، ب و ج ماده 95 قانون مالیات های مستقیم) و املاک از تاریخ 1394/02/30 جهت بهره برداری در اختیار ادارات کل امور مالیاتی و مودیان محترم قرار گرفته و یکی از شرایط ارسال الکترونیکی اظهارنامه، ثبت نام در سامانه صدور شماره اقتصادی و دریافت کد رهگیری می باشد. بدین منظور مودیان مالیاتی مکلفند با مراجعه با سامانه الکترونیکی سازمان امور مالیاتی کشور نسبت به ثبت نام در نظام مالیاتی اقدام نمایند، لذا ادارات کل امور مالیاتی مکلفند تا به تمامی اتحادیه ها و مجامع صنفی در سراسر کشور اطلاع رسانی نمایند که ارسال اظهارنامه مالیاتی عملکرد سال 1393 بدون ثبت نام و دریافت کد رهگیری امکان پذیر نخواهد بود.
بدیهی است ادارات کل امور مالیاتی در خصوص نحوه ثبت نام و ارسال اظهارنامه های مالیاتی نیز اطلاع رسانی لازم را خواهند نمود.
با توجه به سوالات وابهامات مطرح شده در خصوص معافیت سود حاصل از تسعیر ارز فعالیت های انجام شده در مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و با ملحوظ نظر داشتن مفاد دستورالعمل شماره 524-93-200 مـــورخ 23-6-1393، بدینوسیله به آگاهی می رساند:
آن قسمت از سود حاصل از تسعیر ارز ایجاد شده در محدوده مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی که صرفاً ناظر بر فعالیتهای اقتصادی دارای مجوز مودیان در محدوده مناطق مذکور باشد، با رعایت سایر شرایط مقرر ازجمله تاریخ صدور مجوز، از معافیت موضوع ماده 13 قانون چگونگی اداره مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی مصوب 7-6-1372 برخوردار می باشد.
به پیوست تصویر تصویب نامه شماره 14980/ت 50535 هـ مورخ 1394/02/10 هیات محترم وزیران درخصوص زیان حاصل از شناسایی نرخ آزاد سوخت مصرفی در سال 1388 در شرکت های برق منطقه ای، جهت اجراء ابلاغ می گردد:
مطابق تصویب نامه مذکور، زیان حاصل از شناسایی نرخ آزاد سوخت مصرفی در سال 1388 در شرکت های برق منطقه ای که به استناد بند (1) مقرره شماره 286912-46015-2 مورخ 14-12-1389 به قیمت یارانه ای برگشت شده، در اجرای بند (12) ماده (148) قانون مالیاتهای مستقیم از درآمد مشمول مالیات مشخصه سال 1389 و سالهای بعد از آن، مستهلک خواهد شد.
بنابراین با عنایت به مراتب فوق در صورتی که هر یک از شرکت های برق منطقه ای در سال 1388 دارای زیان تأیید شده توسط ادارات امور مالیاتی باشند، آن بخش از زیان مذکور که مربوط به شناسایی هزینه سوخت به نرخ آزاد می باشد تا میزان ما به التفاوت نرخ آزاد و یارانه ای که در سنوات بعد به حساب تعدیلات سنواتی منظور شده است (فارغ از ابراز یا عدم ابراز درآمد مشمول مالیات)، از درآمد مشمول مالیات مشخصه سال 1389 و سالهای بعد از آن قابل استهلاک می باشد.
در ضمن در مواردی که شرکت های مورد نظر در سال 1388 دارای زیان تأیید شده نبوده و یا در صورت دارا بودن زیان، زیان مذکور از درآمد مشمول مالیات سنوات بعد مستهلک گردیده باشد، مصوبه یاد شده در این خصوص موضوعیت نخواهد داشت.
بدیهی است این مصوبه صرفاً در خصوص استهلاک زیان ناشی از محاسبه هزینه سوخت به نرخ آزاد به میزان مابه التفاوت نرخ آزاد و یارانه ای سوخت مصرفی بوده و قابل تسری به مازاد زیان مورد تأیید سال 1388 نبوده و این زیان (مازاد زیان مورد تایید سال 1388) با رعایت مقررات بند یک بخشنامه شماره 28345-2401-232 مورخ 18-07-1385 قابل استهلاک خواهد بود.
به قرار اطلاع واصله برخی از ادارات کل امور مالیاتی در بعضی از گواهی های موضوع ماده ۱۸۷ قانون مالیاتهای مستقیم ماخذ ارزش معاملاتی یا بخشی از اطلاعات مربوط به مورد معامله را ناقص درج مینمایند. نظر به تایپی بودن گواهیهای موصوف، هرگونه تصحیح دستی توسط همکاران مالیاتی و غفلت از درج مهر و امضای مجدد احتمال بروز تردید نسبت به اصالت آنها نزد دفاتر اسناد رسمی و بالطبع نارضایتی مودی می گردد. بنابرین ضروری است ادارات امور مالیاتی جهت حسن اجرای مقررات نسبت به درج کامل اطلاعات مربوط به مورد معامله دقت لازم را مبذول دارند و در صورت نیاز به اصلاح، را با درج مهر و امضای مجدد مشخص نمایند.
پیرو بخشنامه شماره 200/23997/ص مورخ 1392/12/27 موضوع موارد عدم شمول دستورالعمل اجرایی ماده 169 مکرر قانون مالیات های مستقیم، بدینوسیله در راستای ایجاد وحدت رویه و شفافیت در رسیدگی های مالیاتی به اطلاع می رساند «سود سهام و سهم الشرکه» در شمول اجرای دستورالعمل های صادره موضوع ماده 169 مکرر قانون مالیات های مستقیم نمی باشد.
با استناد به مفاد ماده 156 قانون مالیات های مستقیم مصوب 1366/12/03 و اصلاحات بعدی آن و پیرو بخشنامه شماره 230/5568/د مورخ 1394/02/28 در خصوص اظهارنامه های مالیاتی الکترونیکی عملکرد سال 1392 که تاکنون نسبت به برداشت آن از کارتابل ادارات کل اقدام نشده است، مقرر می دارد ادارات کل امور مالیاتی حداکثر تا تاریخ 1394/04/15 مکلفند نسبت به برداشت کلیه اظهارنامه های عملکرد مذکور از سامانه های مالیاتی الکترونیکی و رسیدگی های مقرر قانونی اقدام نمایند.
بدیهی است مسئولیت رسیدگی به اظهارنامه های برداشت نشده تا تاریخ مذکور بر عهده ادارات کل امور مالیاتی خواهد بود که اظهارنامه به نام آن ها در سامانه باقی مانده است. مسئولیت حسن اجرای این بخشنامه بر عهده مدیران کل امور مالیاتی خواهد بود.
