گردش کار
شاکی: شرکت توسعه صنعت ایران افق
طرف شکایت: هیأت وزیران – امور حقوقی دولت
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره یک ماده ۲ آییننامه اجرایی ماده ۱۰۷ قانون مالیاتهای مستقیم مصوب هیأت وزیران
شاکی دادخواستی به طرفیت هیأت وزیران و امور حقوقی دولت به خواسته ابطال تبصره یک ماده ۲ آییننامه اجرایی ماده ۱۰۷ قانون مالیاتهای مستقیم مصوب هیأت وزیران تقدیم کرده که به هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی ارجاع شده است.
متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
متن مقرره مورد شکایت
تبصره ۱ ماده ۲
**درآمد حاصل از فعالیت های خدماتی از قبیل آموزش، تعلیمات و کمک های فنی و سایر خدمات و خدمات تشخیصی و درمانی پزشکی که محل ارایه خدمت خارج از ایران باشد مشمول درآمد در ایران یا از ایران نخواهد بود.
خدماتی که به صورت غیرحضوری و از طریق سامانه های الکترونیکی و نظایر آن به ایران ارایه می شود ارایه خدمات در ایران محسوب می شود.**
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت
طبق بند ۵ ماده ۱ قانون مالیاتهای مستقیم:
هر شخص غیرایرانی نسبت به:
- درآمدهایی که در ایران تحصیل مینماید
- و همچنین درآمدهایی که بابت واگذاری امتیازات، حقوق، تعلیمات، کمکهای فنی یا واگذاری فیلمهای سینمایی از ایران تحصیل میکند
مشمول پرداخت مالیات میباشد.
اما طبق تبصره ۱ ماده ۲ آییننامه اجرایی ماده ۱۰۷:
درآمد حاصل از خدماتی که محل ارائه آن خارج از ایران است،
مشمول درآمد در ایران یا از ایران نیست.
نکته مورد اعتراض:
افزودن عبارت:
«خدماتی که به صورت غیرحضوری و از طریق سامانههای الکترونیکی و نظایر آن به ایران ارائه میشود ارائه خدمات در ایران محسوب میشود»
به نظر شاکی:
- چنین قیدی در بند ۵ ماده ۱ قانون مالیاتهای مستقیم مطرح نشده است.
- مقنن نخواسته خدمات غیرحضوری الکترونیکی از خارج، «ارائه خدمت در ایران» تلقی شود.
- وقتی محل ارائه خدمت خارج از ایران است، از شمول بند ۵ ماده ۱ خارج میشود.
- افزودن عبارت مذکور خارج از حدود اختیارات هیأت وزیران است.
خلاصه مدافعات طرف شکایت
پاسخی از طرف شکایت واصل نگردیده است.
نظریه تهیهکننده گزارش
با لحاظ اینکه در اصلاحیه قانون مالیاتهای مستقیم مصوب ۱۳۹۴ که از ابتدای ۱۳۹۵ لازمالاجرا میباشد، حکم مقنن درباره شمول و محاسبه مالیات نسبت به فعالیتهای اقتصادی و درآمد اشخاص تبعه خارجی در ایران و از ایران تغییر یافته است:
- سابقاً:
- درآمد در ایران = مشمول مالیات علیالاطلاق
- درآمد از ایران = مشمول مالیات بهصورت محدود و مصداقی
- این موضوع در آرای متعدد هیأت عمومی دیوان عدالت اداری نیز انعکاس یافته بود.
- اما طبق صدر ماده ۱۰۷ اصلاحی: درآمدهای اشخاص خارجی در ایران و از ایران دارای حکم واحد است شامل:
- تعلیمات
- آموزش
- کمکهای فنی
- و سایر درآمدهای مشابه
- در تبصره ۲ ماده یک آییننامه اجرایی ماده ۱۰۷ (مصوبه مورد شکایت): خدمات غیرحضوری از طریق سامانههای الکترونیکی درآمد در ایران تلقی شده و مشمول مالیات شدهاند.
- مقررهنویس صلاحیت تعیین مصادیق انواع تعلیمات و آموزش را داشته است و ذکر این موارد در صلاحیت وی بوده است.
- محل کسب درآمد و انجام خدمات واقعاً ایران است و تا زمانی که مقصد (ایران) منتفع نشود، خدمت الکترونیکی محقق نمیشود.
بنابراین:
این موضوع مصداق درآمد از ایران بوده
و مفاد مصوبه مورد شکایت در راستای اهداف مقنن تشخیص داده شده
و مغایرتی با قانون ندارد.
رأی هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
با لحاظ اینکه در اصلاحیـه قانـون مالیاتهای مستقیم مصوب ۱۳۹۴ که از ابتـدای سال ۱۳۹۵ لازمالاجـرا میباشد، حکم مقنن نسبت به فعالیتهای اقتصادی و درآمد اشخاص تبعه خارجی در ایران و از ایران تغییر یافته است و:
- به موجب صدر ماده ۱۰۷ اصلاحی،درآمد اشخاص خارجی در ایران و از ایران حکم واحد دارد
- از جمله این درآمدها تعلیمات، آموزش و کمکهای فنی است
- در تبصره یک ماده ۲ آییننامه اجرایی ماده ۱۰۷ خدمات غیرحضوری از طریق سامانههای الکترونیکی، ارائه خدمت در ایران تلقی و مشمول مالیات شدهاند
- مقررهنویس صلاحیت تعیین مصادیق این نوع خدمات را داشته است
- محل کسب درآمد و انجام خدمت ایران است و تا مقصد (ایران) منتفع نشود خدمت الکترونیکی محقق نمیشود
بر این اساس، این موضوع مصداق درآمد از ایران بوده و مصوبه مورد شکایت مغایر قانون تشخیص داده نشده است.
به استناد بند ب ماده ۸۴ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۹۲:
رأی به رد شکایت صادر مینماید.
رأی صادره ظرف بیست روز پس از صدور قابل اعتراض از سوی ریاست دیوان عدالت اداری یا ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری میباشد.