دسته: قانون ثبت اسناد و املاك با اصلاحات و الحاقات بعدي

ماده 148 (اصلاحی 21ˏ06ˏ1370) – تشکیل هیأت حل اختلاف در ثبت

موضوع ماده:
در هر حوزه ثبتی، هیأت یا هیأت‌هایی به عنوان هیأت حل اختلاف در ثبت تشکیل می‌شود.
اعضاء هیأت عبارتند از:

• یکی از قضات دادگستری به انتخاب رئیس قوه قضائیه
• رئیس ثبت یا قائم مقام وی
• یک نفر خبره ثبتی به انتخاب رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور

نحوه تشکیل جلسات، اختیارات هیأت و سایر موارد اجرایی مطابق آیین‌نامه این قانون خواهد بود.

• هیأت می‌تواند برای کشف واقع از خبرگان امور ثبتی استفاده کند و همچنین با تحقیقات یا استماع گواهی شهود رأی خود را صادر نماید.
• رأی مذکور به وسیله ثبت محل به طرفین ابلاغ می‌شود.
• در صورت عدم وصول اعتراض ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ رأی، ادارات ثبت مکلف به اجرای آن می‌باشند.
• در صورت وصول اعتراض، معترض به دادگاه هدایت می‌شود و رسیدگی به این اعتراضات در دادگاه خارج از نوبت خواهد بود.

تبصره 1 – مهلت صدور رأی هیأت

• هیأت‌ها مکلفند حداکثر ظرف سه سال از تاریخ ارجاع، رأی خود را صادر نمایند.

تبصره 2 – املاک در اراضی موقوفه

• در صورتی که اعیان کل یا جزئی در اراضی موقوفه احداث شده باشد:
  • هیأت با موافقت متولی مخصوص و اطلاع اداره اوقاف و رعایت مفاد وقفنامه و در صورت عدم متولی، تنها با موافقت اداره اوقاف و رعایت مصلحت موقوف‌علیهم و با در نظر گرفتن کلیه جهات، نسبت به تعیین اجرت زمین اقدام می‌کند.
  • رأی صادره تکلیف اداره ثبت را برای صدور سند مالکیت کل یا جزء اعیان با قید اجرت زمین مقرر و معین می‌کند.

تبصره 3 – مستحدثات در اراضی دولت یا شهرداری

• برای متقاضیانی که مستحدثات و بنا متعلق به آنها در اراضی دولت یا شهرداری ایجاد شده باشد، هیأت پس از دعوت از نماینده مرجع ذی‌ربط و احراز واقع، به شرح زیر رأی به انتقال ملک صادر می‌کند:

الف – واحدهای مسکونی احداثی

• در صورت واجد شرایط بودن متقاضی (فاقد واحد مسکونی یا زمین متناسب با کاربری مسکونی قابل ساختمان)
  • تا مساحت 250 مترمربع زمین به قیمت تمام شده
  • مازاد بر 250 مترمربع تا سقف 1000 مترمربع به قیمت عادله روز.

ب – مستحدثات غیرمسکونی

• تمام مستحدثات غیرمسکونی، کل عرصه به قیمت عادله روز.

ج – متقاضی فاقد شرایط

• هرگاه متقاضی واجد شرایط نباشد، کل عرصه مورد تصرف به قیمت عادله روز.

د – تصرفات مازاد بر 1000 مترمربع

• در صورتی که دارای تاسیسات ساختمانی متناسب باشد، کل به بهای عادله روز
• در غیر این صورت، متصرف بر اساس مقررات، مکلف به خلع ید و رفع تصرف خواهد بود.

ه – اراضی در محدوده شهری

• اراضی تصرف شده واقع در محدوده قانونی و حریم استحفاظی شهرهای بزرگ با جمعیت دویست هزار نفر و بیشتر:
  • در صورتی که متصرف واجد شرایط مندرج در بند (الف) باشد، تا میزان 200 مترمربع به قیمت منطقه‌ای (تقویم دولتی)
  • مازاد بر آن، یا افرادی که فاقد شرایط هستند و مشمولان جزء اول بند (د)، به بهای کامل کارشناسی روز
• تقویم بها و تعیین زمان ساخت بنا به عهده کارشناس واجد شرایط است
• در صورت اعتراض به نظریه کارشناس، هیأت حل اختلاف گروهی مرکب از سه کارشناس واجد شرایط برای بررسی معرفی می‌کند.
• نظر اکثریت گروه قطعی است
• پرداخت هزینه کارشناس در مرحله اول به عهده متصرف، و هزینه گروه کارشناسی به عهده معترض می‌باشد.

تبصره 1 (الحاقی 19ˏ03ˏ1381)

• متصرفان موضوع این قانون فقط برای یک پرونده در ادارات ثبت اسناد و املاک می‌توانند از مزایای این بند استفاده کنند.

تبصره 2 (الحاقی 19ˏ03ˏ1381)

• در صورتی که از تاریخ ارجاع امر به کارشناس تا تاریخ واریز بهای تعیین شده بیش از یک سال بگذرد، کارشناسی تجدید خواهد شد.

تبصره 3 (الحاقی 19ˏ03ˏ1381)

• کاهش درآمد دولت از تغییر قیمت اراضی از کارشناسی روز به قیمت منطقه‌ای، از محل کاهش مساحت 250 به 200 مترمربع و درآمد حاصل از نقل و انتقال این گونه املاک تأمین می‌شود.

تبصره و – استعلام قیمت و صدور سند (الحاقی 26ˏ05ˏ1376)

• هیأت‌ها باید قیمت تمام شده زمین (شامل بهای منطقه‌ای و سایر هزینه‌ها) و واجد شرایط بودن متقاضی را از سازمان مسکن و شهرسازی استان استعلام کنند.
• در صورت موافقت، سند انتقال به نام متصرف صادر می‌شود.

تبصره ز – تعیین قیمت عادله زمین (الحاقی 26ˏ05ˏ1376)

• قیمت عادله زمین توسط کارشناس رسمی دادگستری و در صورت نبودن، توسط خبره محلی به انتخاب هیأت تعیین خواهد شد.

تبصره ح – مستثنیات اراضی عمومی و خدماتی (الحاقی 26ˏ05ˏ1376)

• چنانچه اراضی مورد تصرف در معابر، کاربری‌های خدمات عمومی، بستر رودخانه‌ها و خطوط فشار قوی برق قرار داشته باشد و تصرف متصرف قانونی نباشد و خطوط قبل از تصرف ایجاد شده باشند، از شمول این قانون مستثنی است.

تبصره ط – ملاک زمان احداث مستحدثات (الحاقی 26ˏ05ˏ1376)

• تنها تصرفاتی معتبر است که تا تاریخ 1/1/1370 مستحدثات و بنا ایجاد شده باشد.

تبصره ی – آئین‌نامه اجرایی (الحاقی 26ˏ05ˏ1376)

• آئین‌نامه اجرایی این تبصره ظرف دو ماه توسط وزیر دادگستری با هماهنگی وزیر مسکن و شهرسازی و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور تهیه و به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

تبصره 4 – ملک بدون سابقه ثبت  (الحاقی 21ˏ06ˏ1370)

• اگر ملک سابقه ثبت نداشته باشد و متقاضی به عنوان مالک متصرف باشد، و هیأت نظر خود را جهت تنظیم اظهارنامه به واحد ثبتی ابلاغ کند،
• ثبت مکلف است پس از تنظیم اظهارنامه، مراتب را ضمن اولین آگهی نوبتی موضوع ماده 59 آیین‌نامه قانون ثبت به اطلاع عموم برساند.
• تعیین حدود این املاک با درخواست متقاضی به صورت تعیین حدود اختصاصی انجام می‌شود.

تبصره 5 – ملک در جریان ثبت بدون سابقه تعیین حدود  (الحاقی 21ˏ06ˏ1370)

• اگر ملک در جریان ثبت باشد و سابقه تعیین حدود نداشته باشد، واحد ثبتی طبق قسمت آخر تبصره 4 اقدام خواهد نمود.

تبصره 6 – ملک قبلاً ثبت شده  (الحاقی 21ˏ06ˏ1370)

• در صورتی که ملک قبلاً در دفتر املاک ثبت شده و طبق این قانون یا رأی هیأت، سند مالکیت به نام متصرف صادر گردد،
• مراتب در ملاحظات دفتر املاک قید و در دفتر املاک جاری به نام متصرف ثبت می‌شود.

تبصره 7 – تقاضای اتباع بیگانه  (الحاقی 21ˏ06ˏ1370)

• رسیدگی به تقاضای اتباع بیگانه مستلزم رعایت تشریفات آئین‌نامه استملاک اتباع خارجه در ایران است.

تبصره 8 – حوزه ثبتی اشتباه  (الحاقی 21ˏ06ˏ1370)

• اگر در خلال رسیدگی محرز شود که موضوع تقاضا جزو حوزه ثبتی دیگری است و متقاضی اشتباهاً درخواست خود را تسلیم کرده،
• تقاضا به واحد ثبتی مربوط ارسال می‌شود تا حسب مورد در ردیف هم‌عرض مورد تقاضا رسیدگی شود.

ماده 147 (اصلاحی 26ˏ05ˏ1376) – تعیین وضعیت ثبتی املاک و اراضی قبل از 1370/1/1

موضوع ماده:
برای تعیین وضع ثبتی اعیان املاکی که اشخاص تا تاریخ 1370/1/1 بر روی زمین‌هایی ایجاد نموده‌اند که به واسطه موانع قانونی تنظیم سند رسمی برای آنها میسر نبوده است، و همچنین تعیین وضع ثبتی اراضی کشاورزی و نسق‌های زراعی و باغات اعم از شهری و غیرشهری و اراضی خارج از محدوده شهر و حریم آن که مورد بهره‌برداری متصرفین است و خریداری شده‌اند، به شرح زیر تعیین تکلیف می‌شود:

بند 1 – توافق متصرف با مالک

• در صورتی که بین متصرف و مالک توافق باشد، پس از احراز تصرف بلامنازع متصرف توسط کارشناس منتخب اداره ثبت و نداشتن معترض، رئیس ثبت دستور ادامه عملیات ثبتی را به نام متصرف به منظور صدور سند مالکیت خواهد داد.

بند 2 – انتقال مشاع با تصرف مفروز

• در صورتی که انتقال (اعم از رسمی یا عادی) بنحو مشاع و تصرف بصورت مفروز باشد و بین متصرف و مالک مشاعی توافق باشد:
  • پس از کارشناسی و تهیه نقشه کلی ملک
  • انعکاس قطعه مورد تصرف در آن
  • احراز تصرف بلامنازع مشروط بر اینکه مقدار تصرف از سهم فروشنده در کل ملک بیشتر نباشد و سایر مالکان نیز تأیید کنند:
    • رئیس ثبت دستور تعیین حدود و حقوق ارتفاقی مورد تقاضا و باقیمانده را به منظور صدور سند مالکیت مفروزی خواهد داد.
  • در غیر این صورت، عملیات ثبتی بصورت مشاع ادامه می‌یابد و در صورت عدم دسترسی به مالکان مشاع یا وصول اعتراض، مراتب به هیأت حل اختلاف موضوع ماده 2 این قانون ارجاع می‌شود.

بند 3 – مناطق با مالکیت عرصه و اعیان جدا

• در مناطقی نظیر مازندران که غالباً مالک عرصه و اعیان جدا از هم بوده و مورد معامله اکثراً اعیان ملک می‌باشد و آخرین منتقل‌الیه متقاضی سند مالکیت است:
  • هیأت موضوع ماده 2 به اینگونه تقاضاها رسیدگی می‌کند.
  • در صورت احراز واقع و توافق طرفین طبق بند 1 عمل می‌شود، و الا با حفظ حقوق مالک عرصه، رأی بر صدور سند مالکیت اعیان طبق عرف محل خواهد داد.

بند 4 – نداشتن سند عادی متصرف

• اگر متصرف نتواند سند عادی مالکیت خود را ارائه نماید:
  • هیأت موضوع ماده 2 با رعایت کلیه جوانب به موضوع رسیدگی می‌کند.
  • در صورتی که هیأت توافق طرفین را احراز و مدعی بلامعارض باشد، مراتب برای صدور سند مالکیت به اداره ثبت محل اعلام می‌شود.

بند 5 – اختلاف یا اعتراض در تصرف

• چنانچه بین اشخاص در تصرف اختلاف باشد یا اعتراض برسد، و یا اتخاذ تصمیم برای رئیس ثبت مقدور نباشد، و همچنین اگر مالک عرصه، اوقاف، دولت یا شهرداری باشد، موضوع به هیأت حل اختلاف موضوع ماده 2 این قانون ارجاع می‌شود.

بند 6 – متصرف با سند عادی درخواست سند رسمی

• در مواردی که متصرف با در دست داشتن سند عادی تقاضای سند رسمی دارد:
  • موضوع به هیأت حل اختلاف موضوع ماده 2 این قانون ارجاع می‌شود.
  • هیأت رسیدگی کرده و پس از احراز تصرف مالکانه متقاضی، مراتب به اداره ثبت اعلام می‌شود تا در دو نوبت به فاصله پانزده روز آگهی شود.
  • در صورتی که ظرف دو ماه از تاریخ انتشار اولین آگهی اعتراض واصل شود، معترض به دادگاه صالح هدایت می‌شود و اقدامات ثبت منوط به ارائه حکم قطعی دادگاه خواهد بود.
  • در صورت عدم اعتراض، اداره ثبت طبق مقررات سند مالکیت را صادر خواهد کرد.
  • صدور سند مالکیت جدید مانع مراجعه متضرر به دادگاه نخواهد بود.

بند 7 – محدودیت مساحت قطعات متصرفی در باغات

• در صورتی که مساحت قطعات متصرفی در باغ‌ها کمتر از میزان مقرر در ضوابط ابلاغی وزارت مسکن و شهرسازی یا وزارت کشاورزی باشد، و با رعایت مقررات تبصره (1) ماده 4 قانون حفظ و گسترش فضای سبز و جلوگیری از قطع بی‌رویه درخت – مصوب 1352، مشمول این قانون نخواهد بود.

تبصره‌ها

تبصره 1 – عدم تایید توافق مالکان مشاع (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• چنانچه توافق مالکان مشاع در تصرف مفروز مورد تأیید هیأت قرار نگیرد، سند مالکیت به نحو مشاع بر اساس مفاد بند الف و سایر مقررات ثبت صادر خواهد شد.

تبصره 2 – عدم ارائه سند عادی توسط متصرف  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• در صورتی که متصرف نتواند سند عادی مالکیت خود را ارائه نماید،
  • هیأت با رعایت کلیه جوانب رسیدگی می‌کند،
  • در صورت مدعی بلامعارض بودن متصرف یا احراز توافق طرفین، مراتب برای صدور سند به اداره ثبت محل اعلام می‌شود،
  • در غیر اینصورت، موضوع به دادگاه ارجاع می‌شود.

تبصره 3 – متصرف با سند عادی و غیاب مالک یا مالکان  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• در مواردی که متصرف ملک با سند عادی تقاضای سند رسمی داشته باشد و مالک یا مالکان حضور نداشته باشند:
  • هیأت رسیدگی کرده و پس از احراز تصرف مالکانه متقاضی، مراتب را به اداره ثبت اعلام می‌کند.
  • اداره ثبت موضوع را در دو نوبت به فاصله 15 روز آگهی می‌نماید.
  • در صورت عدم اعتراض ظرف دو ماه از طرف مالک یا مالکان، اداره ثبت سند مالکیت صادر خواهد کرد.
  • صدور سند مالکیت جدید مانع مراجعه متضرر به دادگاه نخواهد بود.

تبصره 4 – ساختمان در اراضی موقوفه  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• در صورتی که ساختمان کل یا جزئی در اراضی موقوفه احداث شده باشد:
  • هیأت با موافقت متولی منصوص و اطلاع اداره اوقاف و رعایت مفاد وقفنامه و در صورت عدم متولی، با موافقت اداره اوقاف و رعایت مصلحت موقوف‌علیهم، نسبت به تعیین اجرت زمین اقدام می‌کند.
  • رأی صادره تکلیف اداره ثبت را نسبت به مورد برای صدور سند مالکیت کل یا جزء اعیان با قید اجرت زمین مقرره مشخص می‌کند.

تبصره 5 – رسیدگی درخواست‌های قبلی  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• نسبت به درخواست‌هایی که طبق مواد 147، 148، 148 مکرر و ماده قانون متمم قانون ثبت در موعد مقرر تسلیم هیأت‌ها شده و منتهی به صدور رأی نشده‌اند، بر طبق این قانون رسیدگی خواهد شد.

تبصره 6 – اطلاع‌رسانی به سازندگان  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• ادارات ثبت مکلفند از تاریخ لازم‌الاجرا شدن این قانون، حداکثر ظرف مدت 3 ماه با نشر آگهی در روزنامه کثیرالانتشار محل یا نزدیک به محل و الصاق آگهی در اماکن عمومی، مراتب را به اطلاع سازندگان ساختمان‌ها برسانند.
• سازندگان ظرف مدت یکسال از تاریخ انتشار آگهی می‌توانند درخواست خود را به ضمیمه رونوشت مصدق مدارک در قبال اخذ رسید به اداره ثبت محل تسلیم نمایند.

تبصره 7 – ثبت درخواست‌ها در دفاتر متعدد  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• کلیه درخواست‌های واصله به ادارات ثبت باید علاوه بر ثبت در دفتر اداره، در دو دفتر دیگر که به این منظور تهیه خواهد شد، ثبت شود.
• پس از انقضای مدت مقرر در تبصره 6، یکی از آن دو دفتر به سازمان ثبت ارسال خواهد شد.

تبصره 8 – آئین‌نامه اجرایی هیأت‌ها  (الحاقی 31ˏ04ˏ1365)

• ترتیب تشکیل جلسات، نحوه رسیدگی هیأت‌ها و چگونگی انتخاب کارشناس رسمی دادگستری و سایر موارد اجرایی مطابق آیین‌نامه‌ای خواهد بود که با پیشنهاد سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و تصویب وزیر دادگستری صادر می‌شود.

ماده 146 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – ثبت املاک مشاع و مفروز قبل از اجرای قانون

ماده 146 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – در مورد املاکی که قبل از اجراﻯ این قانون:

• قسمتی بطور مشاع و
• قسمتی بطور مفروز درخواست ثبت شده و
• قسمت مفروز در تصرف بلامنازع متقاضی ثبت یا قائم مقام او باشد:

موضوع در هیأت نظارت طرح و طبق تشخیص هیأت مزبور:

• درخواست ثبت مفروز ابقاء
• اظهارنامه سهام مشاعی با تفکیک قسمتهاﻯ مفروز اصلاح میشود
• عملیات ثبت قسمتهاﻯ مشاع و مفروز بدون احتیاج به تجدید آگهیهاﻯ نوبتی ادامه مییابد

موارد املاک با سهام مشاع و تصرف مفروز

در مورد املاکی که قبل از اجراﻯ این قانون بسهام مشاعی درخواست ثبت شده ولی:

• عملاً تمام یا قسمتی از ملک بصورت مفروز در تصرف بلامنازع
• تمام یا بعضی از متقاضیان ثبت یا قائم مقام قانونی آنان درآمده باشد

در صورت تقاضاﻯ هر یک از متقاضیان:

• موضوع در هیأت نظارت طرح
• بر طبق تشخیص و رأﻯ هیأت مزبور:
  • درخواستهاﻯ ثبت سهام مشاعی که بصورت مفروز در تصرف بلامنازع متقاضی ثبت یا ایادﻯ متلقاﻯ از او باشد بصورت و با حدود مفروز اصلاح
  • قسمتهاﻯ مفروز از اصل ملک تفکیک
  • اظهارنامه سایر متقاضیان ثبت مشاعی اصلاح می‌شود
  • عملیات ثبت درخواست‌هایی که بصورت مشاع باقی میماند بدون احتیاج به تجدید آگهیهاﻯ نوبتی ادامه می‌یابد
• جریان ثبت قسمتهاﻯ مفروز با انتشار آگهیهاﻯ‌ نوبتی شروع می‌گردد.

محدودیت زمانی و شرایط طرح موضوع

• درخواست احاله کار به هیأت نظارت فقط تا سه سال از تاریخ اجراﻯ این قانون مجاز خواهد بود.
• رسیدگی هیأت‌ نظارت تنها در صورتی جائز است که:
  • هیچیک از درخواست‌هاﻯ ثبت سهام مشاعی منتهی به ثبت در دفتر املاک نشده باشد
  • موضوع مسبوق به طرح و رسیدگی در مراجع قضائی نباشد

ماده 145 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – تشکیل هیأت تشخیص در امور اصلاحات ارضی

ماده 145 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – در مرکز هر استان یا فرمانداریکل بموجب آئین‌ نامه مصوب وزارت دادگسترﻯ و وزارت تعاون و امور روستاها هیأتی بنام هیأت تشخیص براﻯ انجام وظایف زیر تشکیل میشود:

بند الف (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – رسیدگی به اعتراضات تحدید حدود

الف (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – در تحدید حدود قطعات تقسیم شده بین زارعین و یا قطعات اختصاصی مالک یا مستثنیات قانونی اصلاحات ارضی در صورت وصول اعتراض یا وجود اختلاف رسیدگی بموضوع و رفع اختلاف و تعیین تکلیف قطعی آن.

مدت اعتراض بر حدود اعم از اینکه معترض متصرف قطعه مورد تحدید یا مجاور آن باشد از تاریخ تحدید حدود قطعه مورد اعتراض تا سی روز پس از ختم عملیات تحدید حدود آخرین قطعه ملک مورد آگهی خواهد بود.

اعتراضات واصله از طریق ثبت محل به هیأت تسلیم می‌ گردد.

بند ب (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – رسیدگی به اشتباهات آگهی و عملیات تحدید

ب (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – رسیدگی و صدور دستور مقتضی در مورد هرگونه اشتباهی که در آگهی الصاقی یا عملیات تحدیدﻯ املاکی که طبق ماده 144 این قانون انجام می‌ گیرد.

بند ج (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – تعیین قائم‌مقام قانونی زارع

ج (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – تشخیص و تعیین قائم مقام قانونی زارع انتقال گیرنده در صورتیکه انتقال گیرنده فوت کرده و یا طبق مقررات اصلاحات ارضی از او خلع ید شده‌ باشد.

بند د (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – تشخیص اعیانی و مستثنیات قانونی

د (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – تشخیص نوع اعیانی زارعی و تعیین مالک آن و همچنین تشخیص مستثنیات قانونی بر اساس مقررات اصلاحات ارضی براﻯ اراضی مکانیزه و تعیین مالک آن در صورت وجود اختلاف.

ماده 144 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – نحوه تحدید حدود املاک مشمول اصلاحات ارضی

ماده 144 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – با اجراﻯ مقررات اصلاحات ارضی نسبت بهر ملک تحدید حدود قطعات مورد تصرف زارعین و یا سهم اختصاصی مالک در صورت‌ تقسیم و یا مستثنیات قانون اصلاحات ارضی فقط با انتشار آگهی الصاقی پس از استعلام از اداره تعاون و امور روستاهاﻯ محل انجام میگیرد.

هرگاه املاک مشمول مقررات اصلاحات ارضی متصل بهم باشند میتوان تحدید حدود قطعات را ضمن یک آگهی الصاقی انجام داد.

در مواردﻯ که مجاور ملک‌ از املاک جزء اموال عمومی باشد وقت تحدید حدود باید بمرجع صالح ابلاغ شود.

عدم حضور نماینده اداره تعاون و امور روستاها و یا نماینده سایر‌ مراجع صالح مانع انجام تحدید حدود نخواهد بود.

تبصره 1 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – عدم حضور مالک یا نماینده

تبصره 1 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – عدم حضور مالک قطعه مورد تحدید یا نماینده او مانع انجام تحدید حدود نخواهد بود در این صورت تحدید حدود با معرفی مجاور یا‌ معتمدین و مطلعین محل انجام میگیرد.

تبصره 2 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – آیین‌نامه اجرایی

تبصره 2 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – اجراﻯ مقررات این ماده بموجب آئین‌ نامه وزارت دادگسترﻯ خواهد بود.

ماده 143 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – دریافت ثمن املاک موضوع اصلاحات ارضی

ماده 143 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – هرگاه مالکین سابق املاک موضوع ماده 142 بخواهند وجوه تودیع شده و یا قبوض مربوط به بهاﻯ املاک خود را دریافت دارند میتوانند از‌ ثبت محل تقاضاﻯ اخذ ثمن معامله را بنمایند.

در این موارد در صورتی که با رسیدگی سابقه مالکیت متقاضی احراز شود درخواست او قبول و مراتب‌ ضمن آگهی هاﻯ نوبتی براﻯ اطلاع عموم اعلام و در آن تصریح خواهد شد که:

• هرگاه افرادﻯ پرداخت تمام یا قسمتی از وجوه و قبوض تودیع شده را بشخصی که بنام او آگهی شده
• از جهت ادعاﻯ مالکیت سابق خود نسبت باصل و یا حدود رقبه مورد انتقال
• محل حق خود بدانند

باید از تاریخ انتشار اولین‌ آگهی تا نود روز:

• اعتراض خود را بثبت محل تسلیم
• و یا در صورت وجود دعوﻯ در دادگاه
  • گواهی لازم تحصیل و به ثبت محل تسلیم نمایند

با انقضاء‌ مهلت مقرر:

• در صورتی که اعتراض و یا گواهی طرح دعوﻯ تسلیم نشده باشد
  • در پرداخت وجوه و تسلیم قبوض مربوط اقدام میشود
• و در غیر اینصورت
  • پس از تعیین تکلیف از طریق مراجع قضائی طبق رأﻯ صادر عمل خواهد شد

در این موارد مقررات مواد 16 – 17 – 18 و 19 قانون ثبت لازم‌ الرعایه است.

تبصره 1 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – معافیت از هزینه اضافی

تبصره 1 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – عملیات ثبتی مربوط به اجراﻯ این قانون از هزینه اضافی مذکور در ماده 12 قانون ثبت معاف خواهد بود و از متقاضی بر اساس جمع اقساط ‌تبدیل شده به نقد حق ثبت و هزینه مقدماتی دریافت میگردد.

تبصره 2 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – ممنوعیت تسلیم قبوض قبل از قبول تقاضا

تبصره 2 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – قبل از قبول تقاضاﻯ موضوع این ماده:

• تسلیم قبوض سپرده شده و لو با اخذ تأمین ممنوع است

و پس از قبول تقاضا:

• در صورت وصول‌ اعتراض
  • تسلیم قبوض سپرده موکول به پرداخت هزینه‌ هاﻯ ثبتی و اخذ ضامن معتبر خواهد بود

در مواردﻯ که قبل از قبول تقاضاﻯ متقاضی قبوض سپرده با اخذ تأمین تسلیم او شده باشد:

• رفع اثر از تأمین مأخوذه
  • موکول بتصدیق مالکیت متقاضی‌ نسبت به ثمن معامله و پرداخت هزینه‌ هاﻯ ثبتی خواهد بود.

ماده صد و چهل و دوم – نسخ قوانین سابق و تاریخ اجرای قانون ثبت

ماده صد و چهل و دوم – قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 21 بهمن ماه 1308 و قانون ثبت اماکن متبرکه و غیره مصوب 29 مهرماه 1309 نسخ و این قانون از‌ اول فروردین ماه 1311 بموقع اجرا گذارده خواهد شد.

ماده 142 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – ثبت املاک واگذار شده در اجرای اصلاحات ارضی

ماده 142 (الحاقی 18ˏ10ˏ1351) – نسبت به املاک مجهول‌ المالک و املاکی که درباره آنها تقاضاﻯ ثبت نشده و به ثبت نرسیده باشد و در اجراﻯ قانون اصلاحات ارضی بزارعین واگذار شده یا بشود:

• احتیاج به تقاضاﻯ ثبت از طرف منتقل‌ الیه ندارد.
• ثبت محل مکلف است بر طبق انتقالاتی که واقع شده یا میشود پرونده‌ اﻯ‌ بنام هر یک از خریداران تشکیل دهد.
• اعم از اینکه ملک بصورت مشاع یا مفروز بزارع منتقل شده باشد،
  • بدون انتشار آگهی‌ هاﻯ نوبتی
  • حصه‌ متصرفی را تحدید
  • و بصدور سند مالکیت آن اقدام نماید.

معافیت‌ ها

این عملیات از پرداخت:

• هرگونه حق‌ الثبت
• هزینه‌ های مقدماتی
• بهای سند مالکیت
• و سایر هزینه‌ های مربوط

معاف میباشد.

ماده صد و چهل و یکم – نحوه محاسبه مواعد قانون ثبت

ماده صد و چهل و یکم – از تاریخ اجرای این قانون کلیه مواعدی که در این قانون معین شده بهمان ترتیب که در ماده 17 قانون تسریع محاکمات مقرر است ‌محسوب خواهد شد.

ماده ۱۴۰ – نحوه ثبت املاک دارای تقاضای ثبت قبل از اجرای قانون

ماده صد و چهلم –
املاکی که قبل از تاریخ اجرای این قانون تقاضای ثبت آنها شده است چنانچه اولین اعلان نوبتی آن ها منتشر شده باشد مطابق مقررات‌ قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 21 بهمن ماه 1308 به ثبت خواهد رسید و هرگاه اولین اعلان نوبتی منتشر نشده باشد ثبت ملک بر طبق مقررات‌ این قانون بعمل خواهد آمد مگر اینکه تقاضاکننده ثبت تقاضا نماید که اعلانات مطابق قانون فوق ‌الذکر بجریان افتد ولی در این صورت نیز فقط انتشار ‌اعلان و تحدید حدود بر طبق مقررات قانون سابق بوده و سایر جریانات ‌از اعتراض و غیره تابع مقررات این قانون خواهد بود.

ماده ۱۳۹ – مهلت تقاضای ثبت پس از اعلان عمومی و آثار عدم اقدام

ماده صد و سی و نهم –
در هر نقطه که اعلان ثبت عمومی شده و در تاریخ اجرای این قانون موعد مقرر برای تقدیم اظهارنامه ‌ها منقضی گردیده و اعلان نوبتی ‌منتشر شده اداره ثبت نسبت باملاکی که اظهارنامه ‌های مربوط بانها عودت داده نشده است اعلانی منتشر و بکسانی که حق تقاضای ثبت دارند ‌شصت روز مهلت خواهد داد تا تقاضای ثبت نمایند در مورد اظهارنامه ‌هائی که در ظرف مدت مزبور داده میشود و یا قبل از این تاریخ ولی در خارج ‌از مدت داده شده است مطابق ماده 13 عمل خواهد شد.

عدم تقاضای ثبت و شمول مقررات املاک مجهول‌المالک

املاکی که نسبت به آنها در مدت مذکور فوق تقاضانامه داده نشود به عنوان مجهول ‌المالک اعلان و تابع مقررات مذکور در ماده 12 خواهد بود اگر چه ‌قبل از تاریخ اجرای این قانون اداره ثبت آن ملک را در نتیجه تحقیقات خود باسم اشخاصی اعلان کرده باشد.