گردش کار پرونده شکایت از سازمان امور مالیاتی

۱. شاکیان

آقایان و خانم‌ها:

۱. رامک مرتضوی

۲. امیر حسین واحدی آزاد

۳. محمد خانی نجف آبادی

۴. سید محمد حسینی کلهرودی

۵. رضا مرادی

۶. پریسا جعفری

۷. مهرزاد بذرایی

۸. محمد مهدی مشهدبان

۹. حسن دلشاد

۱۰. محمدرضا عظیمی پارسا

۱۱. مریم انصاری

۱۲. سینا حضرتی آشتیان

۱۳. پروانه سرخی

۱۴. سیده فریده محمودیان

۱۵. زهرا خالقی

۱۶. شهاب فرج اللهی

۱۷. زهرا سلیمانی

۱۸. اقدس سلیمانی نجف آبادی

۱۹. شعله مسنن امینی

۲۰. خجسته رستمی

۲۱. مصطفی متالی

۲۲. معصومه احمدی

۲۳. مهرزاد بذرایی

۲۴. شهاب فرج اللهی

۲۵. نسرین صفری

۲۶. امید حاکم زاده

۲۷. محمد کریمیان

۲۸. پروانه سرخی

۲۹. نیما فتاحیان

۳۰. مهران کاظمی اسفنه

۳۱. حسن حقیقت

۳۲. محمد خانی نجف آبادی

۳۳. مجید ظهیری مهرآبادی

۳۴. سعید امیری محمدی

۳۵. خجسته رستمی

۳۶. بیژن فارسی

۳۷. سهیل همدانچی

۳۸. خلیل شکری کوچک

۳۹. مهدی ولی زاده

۴۰. عبداله انصاری

۴۱. مجید مددکار

۴۲. سید محمدرضا فتاحی طاری

۴۳. محمدرضا جلیل قاضی زاده

۴۴. فرشاد فتوحی

۴۵. محمدی علی طهرانیان

۴۶. علی وکیلی

۴۷. شهرام سلیمانی نایینی

۴۸. پژمان صنیعی

۴۹. حسین نعمت بخش

۵۰. امیر محمد ایوبی

۵۱. میلاد الماسیان

۵۲. میلاد مهدپور

۵۳. داریوش نوروزی

۵۴. محمد توکان

۵۵. داود ابوالحسنی

۵۶. ابراهیم نوروزی

۵۷. حمیدرضا جعفریان

۵۸. سهیل شیری

۶۰. حسین ابراهیمی

۶۱. حمیدرضا عالمی

۶۲. محسن الماسیان

۶۳. نیما فتاحیان

۶۴. حسن یوسفی

۶۵. محسن فرجیان زاده

۶۶. احمد زندی

۶۷. حمیدرضا الماسیان

۶۸. ملوک کوهی فالق دهکردی

۲. طرف شکایت

سازمان امور مالیاتی

۳. موضوع شکایت و خواسته

• ابطال دستورالعمل‌های شماره ۵۰۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۱۲، شماره ۵۱۱/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۲۹ و جدول ضرایب مالیاتی ۳۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۵/۱
• از لحاظ بعد شرعی و اعمال ماده ۱۳ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری

متن مقرره مورد شکایت

دستورالعمل شماره ۵۰۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۱۲

مخاطبان / ذینفعان:

• امور مالیاتی شهر و استان تهران
• ادارات کل امور مالیاتی

موضوع:

مالیات مقطوع عملکرد سال ۱۳۹۷ دریافت کنندگان سکه از بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران

براساس مواد ۱ و ۹۳ قانون مالیات‌های مستقیم اصلاحی مصوب ۱۳۹۴/۰۴/۳۱ و تبصره ماده ۱۰۰ قانون مذکور، برای تکریم مودیان و تسهیل وصول مالیات و ایجاد هماهنگی و وحدت رویه مالیات مقطوع عملکرد سال ۱۳۹۷ دریافت کنندگان سکه تعیین می‌گردد.

الف) مشمولین تبصره ماده ۱۰۰:

کلیه خریداران سکه که در سال ۱۳۹۷ حداکثر ۲۰۰ سکه از سیستم بانکی دریافت کرده‌اند مشمول این دستورالعمل بوده و از نگهداری اسناد و مدارک و تسلیم اظهارنامه مالیاتی معاف می‌باشند.

ب) نحوه تعیین مالیات مقطوع و پرداخت آن:

نسبت به خریداران سکه در سال ۱۳۹۷:

۱. تا بیست سکه دریافت شده مشمول مالیات نیست.

۲. نسبت به مازاد ۲۰ تا ۶۰ سکه: به ازای هر سکه، ۱،۵۰۰،۰۰۰ ریال مالیات مقطوع.

۳. نسبت به مازاد ۶۰ تا ۱۰۰ سکه: به ازای هر سکه، ۲،۰۰۰،۰۰۰ ریال مالیات مقطوع.

۴. نسبت به مازاد ۱۰۰ تا ۲۰۰ سکه: به ازای هر سکه، ۲،۵۰۰،۰۰۰ ریال مالیات مقطوع.

تبصره ۱: مودیان بند ۱ نیازی به ثبت نام و تشکیل پرونده مالیاتی ندارند.

تبصره ۲: مودیان باید از طریق سامانه عملیات الکترونیکی مودیان مالیاتی www.tax.gov.ir مالیات را پرداخت نمایند.

ج) سایر موارد:

۱. مودیانی که امکان پرداخت مالیات را یکجا در خرداد ۱۳۹۸ ندارند، می‌توانند مالیات را تا چهار ماه اقساطی پرداخت نمایند. عدم پرداخت به موقع مشمول جریمه خواهد بود.

۲. مودیانی که اعتراضشان فقط به عدم فروش سکه‌ها است، می‌توانند در مراجع دادرسی مالیاتی ادعای خود را مطرح کنند.

۳. کسانی که بیش از ۲۰۰ سکه دریافت کرده‌اند مشمول دستورالعمل نبوده و باید اظهارنامه مالیاتی تسلیم نمایند. ادارات کل مالیاتی موظفند رسیدگی و مطالبه مالیات آنان را تا پایان سال انجام دهند.

۴. صاحبان مشاغل مرتبط با خرید و فروش سکه مشمول این دستورالعمل نیستند و باید اظهارنامه مالیاتی شغلی خود را تسلیم نمایند.

محمدقاسم پناهی

سرپرست سازمان امور مالیاتی کشور

دستورالعمل شماره ۵۱۱/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۲۹

مخاطبان / ذینفعان:

• امور مالیاتی شهر و استان تهران
• ادارات کل امور مالیاتی

موضوع:

مالیات عملکرد دریافت کنندگان سکه از بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران

پیرو دستورالعمل شماره ۵۰۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۱۲، به منظور ایجاد هماهنگی و وحدت رویه به شرح زیر اعلام می‌شود:

الف) اشخاص حقیقی خریدار سکه از بانک مرکزی:

دارای مالیات بر درآمد هستند و مکلف به تسلیم اظهارنامه مالیاتی در موعد مقرر می‌باشند (به استثنای مشمولین مالیات مقطوع). در صورت تمایل می‌توانند اظهارنامه مالیاتی خود را تسلیم و بر اساس آن رسیدگی شود.

ب) اشخاص حقوقی خریدار سکه:

مشمول دستورالعمل بوده و تمامی رویداد مالی خرید و فروش سکه باید در اظهارنامه مالیاتی منعکس شود.

پ) اقدامات مالیاتی:

اطلاعات خرید و پیش خرید سکه توسط مرکز فناوری اطلاعات و ارتباطات در سامانه‌های مربوط بارگذاری می‌شود و آثار مالیاتی فعالیت بررسی خواهد شد. همچنین اطلاعات مربوط به اشخاص حقیقی و تراکنش‌های بانکی به ادارات امور مالیاتی ارسال می‌گردد.

ت) نحوه رسیدگی مالیاتی:

۱. در مورد اشخاص حقیقی و حقوقی دارای پرونده:

• اگر اظهارنامه مالیاتی تسلیم شده باشد، مالیات بر اساس اطلاعات بررسی و تشخیص داده می‌شود.
• در صورت عدم ارائه اظهارنامه یا مستندات، تفاوت مبلغ خرید سکه با بهای روز در تاریخ تحویل به عنوان درآمد مشمول مالیات محسوب می‌شود.

۲. در مورد اشخاص حقیقی فاقد پرونده مالیاتی:

ادارات کل مالیاتی موظف به تشکیل پرونده و صدور احکام هستند و رسیدگی مطابق اسناد مربوط انجام می‌شود.

ث) سایر موارد:

۱. مودیان باید از طریق سامانه www.tax.gov.ir اظهارنامه و مالیات را تسلیم و پرداخت کنند.

۲. اداره امور مالیاتی رسیدگی‌کننده تعیین می‌گردد.

۳. امکان اعتراض و درخواست رسیدگی مجدد برای مودیان وجود دارد.

۴. تراکنش‌های بانکی مرتبط با خرید و فروش سکه بر اساس دستورالعمل‌های رسیدگی به تراکنش‌های مشکوک بانکی بررسی می‌شوند.

۵. فروش سکه طلا ضرب شده توسط بانک مرکزی مشمول مالیات بر ارزش افزوده است.

۶. ادارات کل امور مالیاتی موظف به رعایت اولویت‌های رسیدگی و استفاده از اطلاعات مرتبط هستند.

امیدعلی پارسا

رییس کل سازمان امور مالیاتی کشور

بخشنامه شماره ۳۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۵/۱

• تعدیل و اصلاح ساختار ضرایب مالیاتی بیش از ۱۶۰ فعالیت اقتصادی توسط کمیسیون مربوطه در راستای سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی و حمایت از تولید داخلی
• تاکید بر رعایت دقت نظر کامل ادارات امور مالیاتی و استخراج و اعمال دقیق ضرایب مالیاتی
• اهمیت تحقیق و رسیدگی جهت تعیین درآمد مشمول مالیات واقعی و عادلانه و جلوگیری از اعلام نظر غیرکارشناسی
• تشویق مودیان مالیاتی به رعایت انضباط مالی و نگهداری و ارایه به موقع دفاتر و اسناد و مدارک
• هماهنگی میان تصمیمات کمیسیون‌های ضرایب مالیاتی شهرستان‌ها برای همگونی ساختاری
• الزام ادارات کل امور مالیاتی به رعایت ضوابط اجرایی و اولویت‌بندی در رسیدگی

دلایل شکات برای ابطال مقرره مورد شکایت

شکات با استناد به مفاد قبلی شکایت که در هیات عمومی در حال رسیدگی است، درخواست ارجاع موضوع به فقهای محترم شورای نگهبان جهت بررسی بعد شرعی دارند.

با استناد به فقه امامیه، بر احترام مالکیت و سلطه بر اموال تأکید دارند و معتقدند اقدام سازمان امور مالیاتی برخلاف قواعد شرعی «من له الغنم فعلیه العزم» و «النعمه بقدر النقمه» می‌باشد.

بر این اساس، این مقررات را به عنوان تکلیف مالی غیرقابل تحمل و برخلاف قاعده البینه علی المدعی می‌دانند و درخواست ابطال و تسری اثر ابطال از تاریخ تصویب را دارند.

پاسخ سازمان امور مالیاتی

مدیر کل دفتر حقوقی و قراردادهای مالیاتی در لایحه شماره ۲۶۹۷/۲۱۲/ص مورخه ۱۳۹۹/۲/۲۸ اعلام داشته است:

• هر شخص ایرانی بر اساس ماده ۱ قانون مالیات‌های مستقیم نسبت به درآمدهای حاصل در داخل و خارج کشور مشمول مالیات است و معافیت‌های قانونی اعمال می‌شود.
• خریداران سکه با اختیار قانونی مالیات مقطوع متحمل شده و از برخی تکالیف قانونی معاف شده‌اند.
• چنانچه اعتراض به مالیات یا اصل فروش سکه باشد، می‌توان در مراجع دادرسی مالیاتی ادعای خود را مطرح کرد.
• بخشنامه‌های مورد شکایت قبلاً در دادنامه‌های ۱۰۷۵ تا ۲۰۴۴ مورخه ۱۳۹۸/۱۲/۱۰ توسط هیات تخصصی مالیاتی، بانکی به تایید قانونی بودن و عدم مخالفت با شرع رسیده است.
• درخواست رد شکایت ارائه شده است.

نظریه قائم مقام دبیر شورای نگهبان

در نامه شماره ۲۷۵۰۱/۱۰۲ مورخه ۱۴۰۰/۶/۲۰ اعلام شده است:

• اگر مرجع وضع‌کننده صلاحیت وضع مصوبه را داشته و میزان مالیات متعینه متضمن اجحاف نباشد، مصوبه خلاف شرع نیست.
• تشخیص این امر به عهده دیوان عدالت اداری است.

نظریه تهیه‌کننده گزارش

• شکات درخواست ابطال دستورالعمل‌های شماره ۵۰۷/۹۸/۲۰۰، ۵۱۱/۹۸/۲۰۰ و جدول ضرایب مالیاتی را از بعد شرعی دارند و درخواست اعمال ماده ۱۳ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری نموده‌اند.
• شورای نگهبان در نظریه شماره ۲۷۵۰۱/۱۰۲ مورخه ۱۴۰۰/۶/۲۰ اعلام کرده است که تشخیص شرعی نبودن مصوبات بر عهده دیوان است، به شرط داشتن صلاحیت و عدم اجحاف مالیاتی.
• پیش‌تر دادنامه‌های ۱۰۷۵ تا ۲۰۴۴ مورخه ۱۳۹۸/۱۲/۱۰ هیات تخصصی دیوان با رد شکایت، قانونی بودن را تایید کرده‌اند.
• لذا تقاضای اعمال ماده ۱۳ منتفی است.

رای هیات تخصصی مالیاتی و بانکی دیوان عدالت اداری

شکات شکایت خود را بر اساس ابطال دستورالعمل‌های شماره ۵۰۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۱۲، ۵۱۱/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۳/۲۹ و جدول ضرایب مالیاتی شماره ۳۷/۹۸/۲۰۰ مورخه ۱۳۹۸/۵/۱ از بعد شرعی مطرح کرده‌اند و تقاضای اعمال ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری را دارند.

هیأت تخصصی دیوان عدالت اداری با توجه به نظریه شورای نگهبان (شماره ۲۷۵۰۱/۱۰۲ مورخه ۱۴۰۰/۶/۲۰) مبنی بر اینکه:

«در صورتی که مرجع صلاحیت وضع مصوبه را داشته و میزان مالیات متعینه متضمن اجحاف نباشد، مصوبه خلاف شرع نیست و تشخیص این امر بر عهده دیوان عدالت اداری است»، و با توجه به دادنامه‌های قبلی مبنی بر قانونی بودن مصوبات،

احراز می‌کند که از بعد شرعی، مصوبات مورد شکایت مخالفتی با مقررات شرعی ندارند.

بنابراین، به استناد بند ب ماده ۸۴ و تبصره ۲ آن و ماده ۸۷ قانون دیوان عدالت اداری،

رأی به رد شکایت صادر می‌شود.

رأی یاد شده ظرف ۲۰ روز قابل اعتراض توسط ریاست دیوان یا ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری است.

همچنین با عدم ابطال مصوبات، درخواست اعمال ماده ۱۳ نیز موضوعاً منتفی است.