ماده 672 (الحاقی 08ˏ07ˏ1393)ـ تفتیش و توقیف داده ها یا سامانه های رایانه ای و مخابراتی در حضور متصرفان قانونی یا اشخاصی که به نحوی آنها را تحت کنترل قانونی دارند، نظیر متصدیان سامانه ها انجام می‌شود. در صورت عدم حضور یا امتناع از حضور آنان چنانچه تفتیش یا توقیف ضرورت داشته باشد یا فوریت امر اقتضاء کند، قاضی با ذکر دلایل دستور تفتیش و توقیف بدون حضور اشخاص مذکور را صادر می‌کند.
این ماده قانونی اصل را بر ضرورت حضور متصرفان یا مدیران سامانه در زمان تفتیش قرار داده و شرایط استثنایی اجرای بدون حضور آنان را شفاف می‌سازد.
اصل بر ممنوعیت تفتیش غیابی است؛ مگر اینکه فوریت امر اقتضا کند یا متصرف امتناع ورزد و مقام قضائی مستدلاً دستور تفتیش بدون حضور را صادر نماید.
متصرفان قانونی، مالکان یا افرادی که به نحوی کنترل قانونی سامانه را در اختیار دارند مانند متصدیان، مدیران شبکه و پشتیبان‌های فنی.
این اقدام تخلف از قانون بوده و متضرر می‌تواند نسبت به عدم رعایت تشریفات دادرسی اعتراض کرده و اعتبار ادله گردآوری‌شده را در دادگاه چالش بکشد.
مواردی که بیم پاک‌سازی، حذف، رمزنگاری یا امحای ادله دیجیتال توسط متهم وجود داشته و زمان کافی برای احضار یا انتظار متصرف وجود ندارد.
وکیل متخصص با بررسی صورتمجلس تفتیش و دلایل قضائی صادرشده، عدم تحقق شرایط فوریت یا عدم رعایت حضور متصرف را کشف و لایحه دفاعیه ارائه می‌دهد.
نحوه ارزیابی و فرآیند بررسی قانونی بودن تفتیش غیابی سامانه‌ها طبق ماده ۶۷۲
- احراز حضور یا عدم حضور متصرف قانونی در زمان اجرای دستور تفتیش
تطبیق اسامی حاضران در محل با صورتمجلس ضابطان و بررسی ثبت علت عدم حضور متصرف یا مدیر سامانه.
- بررسی وجود دستور مستدل مقام قضائی برای تفتیش بدون حضور متصرف
کسب اطمینان از اینکه قاضی پرونده صراحتاً دلایل فوریت یا امتناع متصرف را در متن برگه حکم قید کرده باشد.
- تنظیم صورتمجلس دقیق و ثبت اعتراض حقوقی در صورت عدم رعایت تشریفات
درج ایرادات مربوط به بازرسی غیابی بدون مجوز در صورتمجلس اولیه و ارائه لایحه اعتراض به مرجع قضائی صادرکننده دستور.
