ماده ۳ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان
ماده ۳- سازمان موظف است حداکثر ظرف مدت پانزده ماه از تاریخ لازم الاجراء شدن این قانون، سامانه مؤدیان را راه اندازی و امکان ثبت نام مؤدیان در سامانه و صدور صورتحساب الکترونیکی را از طریق سامانه مزبور فراهم کند.
تبصره ۱
تبصره ۱- سامانه مؤدیان باید به گونه ای طراحی شود که امکان پاسخگویی به استعلامات الکترونیکی در خصوص اعتبارسنجی مؤدیان و أخذ و ارائه استعلام های لازم به دستگاههای اجرائی را از طریق بسترهای یکپارچه دولت اعم از:
- سامانه دولت همراه
- مرکز ملی تبادلات اطلاعات موضوع تبصره (۲) ماده (۶۷) قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1395/12/14
فراهم کند.
همچنین سامانه مؤدیان باید قابلیت فراخوان و تبادل اطلاعات از طریق مرکز ملی تبادلات اطلاعات را داشته باشد.
تبصره ۲
تبصره ۲- سه ماه پس از انقضای مهلت مذکور در این ماده، فقط صورتحساب های الکترونیکی که از طریق سامانه مؤدیان صادر شده باشد، از سوی سازمان معتبر شناخته شده و مبنای محاسبه اعتبار مالیاتی برای مؤدیان خواهد بود.
تبصره ۳
تبصره ۳- مؤدیان به وسیله پایانه فروشگاهی که دارای حافظه مالیاتی و تجهیزات سخت افزاری و نرم افزاری می باشد، مبادرت به صدور صورتحساب الکترونیکی می نمایند.
ویژگی ها و مشخصات فنی پایانه فروشگاهی، حافظه مالیاتی و تجهیزات سخت افزاری و نرم افزاری مربوط و همچنین نحوه تبادل اطلاعات میان حافظه مالیاتی با سامانه مؤدیان توسط کارگروه راهبری سامانه مؤدیان تعیین می شود.
تبصره ۴
تبصره ۴- اشخاص تجاری در خصوص فعالیتهای خود در خارج از ایران، الزامی به صدور صورتحساب الکترونیکی ندارند.
اطلاعات قانون
وضعیت
• معتبر (دائمی- دارای تغییرات یا الحاقات)
مرجع تصویب
• مجلس شورای اسلامی
تاریخ تصویب
• 1398/07/21
تاریخ لازم الاجرا
• 1398/09/02
الحاق به موجب
قانون
• قانون مالیات بر سوداگری و سفته بازی
قسمت
• ماده 5
توضیحات
• به موجب ماده 5 قانون مالیات بر سوداگری و سفتهبازی مصوب 1404/04/08، تبصره 4 به ماده 3 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان الحاق شد.
رفع ابهام در خصوص ایجاد امکان تغییر مقادیر فیلدهای حاوی اطلاعات بارگذاری شده از سامانه مؤدیان…..
اجزای مرتبط
• الف
• ب
مرجع صدور
• رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
شماره مصوبه
• 200/1403/53
تاریخ تصویب
• 1403/11/18
تسلیم اظهارنامه عوارض سبز (آلایندگی) و جرایم مربوط، موضوع تبصره (11) ماده (27) قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400…..
اجزای مرتبط
• کل متن
مرجع صدور
• رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
شماره مصوبه
• 200/71339/د
تاریخ تصویب
• 1403/09/24
چگونگی حسابرسی اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده موضوع ماده (3) قانون تسهیل تکالیف مؤدیان جهت اجرای قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مؤدیان بابت دوره …..
اجزای مرتبط
• بند 10
• بند 3
• مقدمه و بند 1
• بند 4
• بند 11
• بند 2
مرجع صدور
• رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
شماره مصوبه
• 200/60755/د
تاریخ تصویب
• 1403/08/16
قواعد افزایش حد مجاز فروش مودیان عضو سامانه مودیان برای دوره بهار 1403
اجزای مرتبط
• مقدمه
مرجع صدور
• رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
شماره مصوبه
• 200/24451/د
تاریخ تصویب
• 1403/04/11
اطلاعیه شماره 41 -اطلاع رسانی درخصوص مزایای تسریع در اقدامات مربوط به صورتحساب های فروش دوره بهار 1403…..
اجزای مرتبط
• –
مرجع صدور
• رئیس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان
شماره مصوبه
• 268/24616/د
تاریخ تصویب
• 1403/04/11
اطلاعیه شماره 42 – اطلاع رسانی درخصوص مزایای تسریع در اقدامات مربوط به صورتحساب های فروش دوره بهار 1403…..
اجزای مرتبط
• –
مرجع صدور
• رئیس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان
شماره مصوبه
• 268/24617/د
تاریخ تصویب
• 1403/04/11
ورود شکایت نسبت به ابطال از زمان صدور تبصره 3 ماده 5 آییننامه اجرایی اصلاحی موضوع ماده 6 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان مصوب 1400/11/30 وز…..
اجزای مرتبط
• گردش کار
مرجع صدور
• هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
شماره مصوبه
• 140431390001825405
تاریخ تصویب
• 1404/07/22
رد شکایت نسبت به ابطال بند ۲ دستورالعمل شماره ۲۶۸/۶۷۵۹۱/د مورخ ۱۴۰۲/۹/۲۹ رییس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان سازمان امور …..
اجزای مرتبط
• گردش کار
مرجع صدور
• هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
شماره مصوبه
• ۱۴۰۳۳۱۳۹۰۰۰۲۶۳۴۴۱۴
تاریخ تصویب
• 1403/11/02
رد خواسته ابطال بندهای ۱ و ۵ از بخشنامه شماره 200/۹۹/53 مورخ ۱۳۹۹/۶/۱۵ سازمان امورمالیاتی…..
اجزای مرتبط
• رأی هیات تخصصی مالیاتی بانکی
مرجع صدور
• هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
شماره مصوبه
• ۱۴۰۳۳۱۳۹۰۰۰۲۳۰۲۲۷۰
تاریخ تصویب
• 1403/09/24
رد خواسته ابطال پاراگراف اول بخشنامه شماره ۲۶۸/۸۳۲۶۵/د-۱۴۰۱/۱۲/۲۰ سازمان امور مالیاتی کشور…..
اجزای مرتبط
• رأی هیأت عمومی
مرجع صدور
• هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
شماره مصوبه
• ۱۴۰۲۳۱۳۹۰۰۰۲۳۳۰۹۵۵
تاریخ تصویب
• 1402/09/07
رد خواسته ابطال بخشنامه شماره ۲۶۸/۶۷۴۴۹/د مورخ ۱۴۰۱/۱۰/۲۰ از تاریخ تصویب (بخشنامه رییس مرکز تنظیم مقررات نظام پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان)…..
اجزای مرتبط
• رأی هیات تخصصی مالیاتی بانکی
مرجع صدور
• هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
شماره مصوبه
• ۳۱۵۵۷۴- ۳۱۵۸۸۸- ۱۴۰۲۳۱۳۹۰۰۰۰۳۱۵۰۹۱
تاریخ تصویب
• 1402/02/13
رد خواسته ابطال بخشی از ماده ۱۱ دستورالعمل ماده ۸ قانون مالیات بر ارزش افزوده
اجزای مرتبط
• رأی هیات تخصصی مالیاتی بانکی
مرجع صدور
• هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
شماره مصوبه
• ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۶۰۰۰۳۹۵
تاریخ تصویب
• 1401/06/21
اطلاعیه شماره 22- افزایش مهلت صدور صورتحساب الکترونیکی تا ثبت در سامانه مودیان به 21 روز…..
اجزای مرتبط
• –
مرجع صدور
• رئیس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان
شماره مصوبه
• 268/85534/د
تاریخ تصویب
• 1402/12/10
ارسال تصویر دادنامه شماره 140231390000118766 مورخ 1402/01/21 صادره از هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری…..
اجزای مرتبط
• کل متن
مرجع صدور
• مدیران کل
شماره مصوبه
• 212/6480/ص
تاریخ تصویب
• 1402/04/19
سوالات متداول ماده ۳ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان
ماده ۳ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، زیربنای اجرایی این قانون محسوب میشود و به موضوعات مهمی مانند راهاندازی سامانه مؤدیان، اعتبار صورتحساب الکترونیکی، حافظه مالیاتی، پایانه فروشگاهی و استعلامهای الکترونیکی میپردازد.
این ماده از مهمترین مواد قانون برای صاحبان کسبوکار، حسابداران، مدیران مالی و مشاوران مالیاتی است.
ماده ۳ سازمان امور مالیاتی را مکلف کرده است سامانه مؤدیان را راهاندازی کند و امکان ثبتنام مؤدیان و صدور صورتحساب الکترونیکی را فراهم سازد.
سامانه مؤدیان یک بستر الکترونیکی تحت مدیریت سازمان امور مالیاتی است که اطلاعات فروش، خرید و صورتحسابهای الکترونیکی مؤدیان در آن ثبت و مدیریت میشود.
شفافسازی معاملات
کاهش فرار مالیاتی
حذف فرآیندهای سنتی
تسهیل محاسبه مالیات
ایجاد نظام مالیاتی هوشمند
بله. اشخاص مشمول قانون موظفاند مطابق فراخوانهای سازمان امور مالیاتی در سامانه مؤدیان ثبتنام کنند.
صورتحساب الکترونیکی سندی است که مطابق ضوابط سازمان امور مالیاتی صادر شده و اطلاعات آن در سامانه مؤدیان ثبت میشود.
طبق تبصره ۲ ماده ۳، سه ماه پس از پایان مهلت مقرر برای راهاندازی سامانه، فقط صورتحسابهای الکترونیکی صادرشده از طریق سامانه مؤدیان معتبر شناخته میشوند.
در مواردی که قانون صدور صورتحساب الکترونیکی را الزامی کرده باشد، فاکتورهای خارج از سامانه مؤدیان مبنای اعتبار مالیاتی نخواهند بود.
اعتبار مالیاتی مبلغ مالیات بر ارزش افزودهای است که مؤدی هنگام خرید کالا یا خدمات پرداخت کرده و میتواند آن را از مالیات فروش خود کسر کند.
خریدار ممکن است امکان استفاده از اعتبار مالیاتی مربوط به آن خرید را از دست بدهد.
پایانه فروشگاهی مجموعهای از تجهیزات سختافزاری و نرمافزاری است که برای ثبت فروش و صدور صورتحساب الکترونیکی مورد استفاده قرار میگیرد.
خیر. کارتخوان میتواند بخشی از پایانه فروشگاهی باشد، اما پایانه فروشگاهی مفهومی گستردهتر دارد و شامل حافظه مالیاتی و ارتباط با سامانه مؤدیان نیز میشود.
حافظه مالیاتی بخشی از ساختار فنی سامانه مؤدیان است که اطلاعات صورتحسابهای الکترونیکی را ذخیره و برای سازمان امور مالیاتی ارسال میکند.
کارگروه راهبری سامانه مؤدیان مسئول تعیین ویژگیها و استانداردهای فنی حافظه مالیاتی و پایانه فروشگاهی است.
مرجعی تخصصی است که وظیفه تعیین استانداردهای فنی، الزامات اجرایی و نحوه تبادل اطلاعات در سامانه مؤدیان را بر عهده دارد.
در بسیاری از موارد بله. نرمافزارهای مالی و حسابداری باید امکان صدور و ارسال صورتحساب الکترونیکی مطابق استانداردهای سازمان را داشته باشند.
این تبصره بر یکپارچگی سامانه مؤدیان با سایر سامانههای دولتی و امکان تبادل اطلاعات میان دستگاههای اجرایی تأکید دارد.
یعنی اشخاص و دستگاههای مجاز میتوانند وضعیت مالیاتی و اعتبار مؤدی را از طریق سامانه استعلام کنند.
بله. قانون سازمان را مکلف کرده است امکان تبادل اطلاعات از طریق مرکز ملی تبادل اطلاعات را فراهم کند.
بستری ملی برای تبادل امن اطلاعات میان دستگاههای اجرایی کشور است که ارتباط سامانههای دولتی را تسهیل میکند.
بخشی از خدمات استعلامی و الکترونیکی سامانه مؤدیان میتواند از طریق زیرساخت دولت همراه ارائه شود.
خیر. طبق تبصره ۴ ماده ۳، اشخاص تجاری برای فعالیتهای اقتصادی خود در خارج از کشور الزامی به صدور صورتحساب الکترونیکی ندارند.
تبصره ۴ ناظر بر فعالیتهای انجامشده در خارج از ایران است. تشخیص مصادیق در هر پرونده باید با توجه به مقررات مالیاتی و شرایط معامله بررسی شود.
اتصال اعتبار مالیاتی به صورتحساب الکترونیکی؛ یعنی اعتبار مالیاتی صرفاً بر مبنای صورتحسابهای معتبر سامانه مؤدیان قابل پذیرش خواهد بود.
زیرا اعتبار خریدها، امکان استفاده از اعتبار مالیاتی، نحوه صدور صورتحساب و ارتباط با سامانه مؤدیان همگی بر پایه این ماده شکل گرفتهاند.
مهمترین پیامدها عبارتاند از:
عدم پذیرش اعتبار مالیاتی
بروز جرایم ماده ۲۲ قانون
مشکلات در ثبت معاملات
محدودیت در استفاده از مزایای سامانه مؤدیان
چگونه تکالیف ماده ۳ قانون پایانه های فروشگاهی را انجام دهیم؟
زمان مورد نیاز: 45 دقیقه
راهنمای گام به گام مودیان برای انطباق با تکالیف قانونی ماده ۳ و صدور صورتحساب الکترونیکی معتبر.
- دریافت گواهی امضای دیجیتال (CSR)
ابتدا باید نسبت به دریافت توکن سختافزاری یا فایل کلید عمومی برای امضای فاکتورها اقدام کنید.
- ثبت نام در سامانه مودیان
ورود به کارپوشه مالیاتی در سایت سازمان و فعالسازی بخش پایانه های فروشگاهی.
- دریافت شناسه یکتای حافظه مالیاتی
از طریق کارپوشه، شناسه ۱۲ رقمی اختصاصی حافظه مالیاتی خود را دریافت و روی نرمافزار ست کنید.
- دریافت شناسه کالا و خدمات
دریافت شناسههای عمومی یا اختصاصی ۱۳ رقمی برای کالاهای فروخته شده یا خدمات ارائهشده.
- صدور و ارسال صورتحساب الکترونیکی
صدور فاکتور از طریق پایانه فروشگاهی متصل به حافظه مالیاتی و ارسال آنلاین آن به سامانه مودیان جهت حفظ اعتبار مالیاتی.
مثال کاربردی ماده ۳
فرض کنید یک شرکت خدماتی از یک تأمینکننده کالا خریداری میکند.
اگر فروشنده:
✅ صورتحساب الکترونیکی را از طریق سامانه مؤدیان صادر کند،
خریدار میتواند مالیات بر ارزش افزوده پرداختی را به عنوان اعتبار مالیاتی استفاده کند.
اما اگر فروشنده:
❌ فاکتور عادی و خارج از سامانه صادر کند،
ممکن است اعتبار مالیاتی آن خرید توسط سازمان امور مالیاتی پذیرفته نشود.
اینفوگرافیک پیشنیازها و بستر فنی سامانه مؤدیان (ماده ۳)
تحلیل الزمات راهاندازی، مهلت قانونی شکلگیری و ابزارهای سختافزاری صدور صورتحساب
تکلیف اصلی: راهاندازی زیرساخت صادرکننده
سازمان امور مالیاتی موظف بوده است حداکثر ظرف ۱۵ ماه از تاریخ لازمالاجرا شدن قانون، سامانه مؤدیان را راهاندازی کند؛ به نحوی که امکان ثبتنام آسان مؤدیان و قابلیت صدور صورتحسابهای الکترونیکی فراهم آید.
تبصره ۱: تبادل یکپارچه اطلاعات
سامانه مودیان ساختاری پاسخگو جهت اعتبارسنجی مودیان و اخذ/ارائه استعلامات دستگاههای اجرایی از طریق بسترهای زیر دارد:
- سامانه دولت همراه
- مرکز ملی تبادلات اطلاعات (NIX)
تبصره ۲: شرط پذیرش اعتبار
تنها ۳ ماه پس از انقضای مهلت فوق، صرفاً صورتحسابهای صادره از بستر سامانه مودیان معتبر خواهند بود.
تبصره ۳: تعریف پایانه و حافظه
مودیان بهوسیله پایانههای فروشگاهی متصل به حافظه مالیاتی (دارای تجهیزات نرمافزاری و سختافزاری) اقدام به صدور فاکتور میکنند. ضوابط فنی این ابزارها توسط «کارگروه راهبری سامانه مودیان» تعیین میشود.


