ماده ۱۶۳ – کسی که راجع به مالکیت یا اصل حق ارتفاق و انتفاع اقامه دعوا کرده است، نمی‌تواند نسبت به تصرف عدوانی و ممانعت از حق، طرح دعوا نماید.
ماده ۱۶۳ قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب ( در امور مدنی)
ماده ۱۶۳ آیین دادرسی مدنی بیانگر یک قاعده مهم آیین دادرسی است: «عدم جمع دعوای تصرف با دعوای اصل حق». طبق این ماده، اگر شخصی پیش‌تر برای اثبات مالکیت، حق ارتفاق یا حق انتفاع خود دادخواستی تقدیم کرده باشد، دیگر نمی‌تواند همزمان یا پس از آن، برای همان موضوع دعوای «تصرف عدوانی» یا «ممانعت از حق» اقامه کند. دلیل این امر تفاوت ماهوی این دو نوع دعوا است؛ دعوای تصرف صرفاً به «سابقه تصرف» می‌پردازد، اما دعوای مالکیت به «حق اصلی». قانون‌گذار با این ماده از اطاله دادرسی و صدور احکام متناقض جلوگیری می‌کند.
