[1389/10/08][200/29052][دستورالعمل] دستورالعمل فرآیند و برنامه ریزی رسیدگی و وصول مالیات اشخاص حقوقی و مشاغل

تاریخ سند: 1389/10/08
شماره سند: 200/29052
کد سند: l/219/1389/542
وضعیت سند: –

دستورالعمل فرآیند و برنامه ریزی رسیدگی و وصول مالیات اشخاص حقوقی و مشاغل

به منظور استانداردسازی فرآیندهای زمانی رسیدگی مالیاتی و وصول مالیات پرونده‌های مودیان در منابع اشخاص حقوقی و مشاغل، مقرر می‌دارد مدیران کل محترم امور مالیاتی با برنامه‌ریزی و نظارت و ایجاد هماهنگی در اجرای موارد ذیل از تمامی مساعی و تلاش همکاران بهره‌گیری نمایند:

1- حداکثر تا پانزدهم شهریور ماه هر سال، برنامه زمانبندی رسیدگی به پرونده مالیاتی مودیان فوق به تفکیک مودیان بزرگ، متوسط و سایر مودیان به شرح فرم شماره (1) پیوست، بصورت لوح فشرده و تحت نرم افزار اکسل به دفتر امور تشخیص مالیاتی ارسال نمایند.

1-1- شاخص تعیین مودیان بزرگ و متوسط بشرح زیر اعلام می‌گردد:

2-1- پرونده‌ها به عنوان سایر طبقه‌بندی شود.

2- با توجه به اهمیت پرونده مالیاتی مودیان بزرگ و متوسط، ادارات کل امور مالیاتی در اجرای مقررات آیین‌نامه اجرایی ماده 219 قانون مالیاتهای مستقیم می‌بایست نسبت به رسیدگی به پرونده‌های مذکور بصورت گروهی و با بهره‌گیری از نیروهای مجرب در سطح اداره کل اقدام نمایند. احکام گروه‌های رسیدگی از طرف مدیر کل امور مالیاتی صادر گردد.

3- ادارات امور مالیاتی می‌بایست بر اساس برنامه زمانبندی موضوع بند 1 فوق نسبت به رسیدگی به پرونده‌های مالیاتی اقدام نمایند. مرکز فن‌آوری اطلاعات گزارش عملکرد ادارات امور مالیاتی را به صورت ماهیانه جمع‌آوری و گزارش هر ماه تا پانزدهم ماه بعد به معاونت عملیاتی ارائه نماید.

4- ادارات امور مالیاتی می‌بایست پس از دریافت اظهارنامه و بررسی آن، در صورت نیاز نسبت به انجام استعلام‌های اولیه قبل از زمان رسیدگی با در نظر گرفتن برنامه زمانبندی اقدام نمایند.

5- مأموران مالیاتی و گروه‌های رسیدگی‌کننده تعیین شده می‌بایست بر اساس تعداد پرونده‌های ارجاعی قابل رسیدگی، دعوت‌نامه‌های ارائه اسناد و مدارک را به گونه‌ای صادر و به مودیان ابلاغ نمایند که امکان انجام برنامه زمانبندی رسیدگی در مهلت‌های تعیین شده فراهم گردد.

6- پس از ابلاغ برگ درخواست ارائه اسناد و مدارک و تکمیل صورت‌مجلس مربوطه در موعد مقرر، مأموران مالیاتی مکلفند حداکثر ظرف مدت 15 روز با رعایت مهلت مقرر در مواد 156 و 157 ق.م.م از تاریخ تنظیم صورت‌مجلس نسبت به تهیه گزارش رسیدگی و صدور برگ تشخیص مالیاتی اقدام نمایند.

1-6- مدت بند فوق در خصوص پرونده‌هایی که نیاز به استعلام از مراجع ذیصلاح در جهت تکمیل پرونده دارد (فارغ از مفاد بند 3 فوق) با رعایت کامل مقررات حداکثر تا سه ماه قابل اضافه شدن می‌باشد. بدیهی است این امر مانع از انجام برنامه زمانبندی رسیدگی نخواهد بود.

2-6- در صورتی که در زمان رسیدگی به پرونده مودیان مشخص گردید مودیان در اجرای بند 3 ماده 97 ق.م.م مقررات را رعایت ننموده‌اند، پرونده می‌بایست حسب مقررات حداکثر ظرف مدت یک هفته از تاریخ صدور صورت‌مجلس بند 2 ماده 97 ق.م.م برای طرح در هیأت مذکور ارسال و برگ اجرایی بند 3 ماده 97 ق.م.م به مودی ابلاغ گردد. بدیهی است در مورد اینگونه مودیان، مهلت مندرج در بند 6 فوق از زمان دریافت رای هیأت مذکور با رعایت سایر شرایط مقرر لازم‌الاجرا می‌باشد (رای هیأت مذکور می‌بایست حداکثر سه روز پس از صدور در دبیرخانه اداره امور مالیاتی مربوطه دریافت و ثبت گردد).

7- برگ تشخیص مالیات صادره می‌بایست حداکثر ظرف مدت پانزده روز از تاریخ صدور به مودی ابلاغ گردد.

8- در مواردی که اطلاعیه از سایر مراجع قانونی، مرکز فن‌آوری اطلاعات، ادارات امور مالیاتی و یا سایر مراجع به واحد مالیاتی واصل شده باشد، واحدهای مالیاتی و گروه‌های رسیدگی می‌بایست به شرح ذیل اقدام نمایند:

1-8- در صورتی که اطلاعیه واصله قبل از تهیه گزارش رسیدگی عملکرد اطلاعیه مذکور باشد، گروه رسیدگی کننده یا واحد مالیاتی مربوطه می‌بایست بر اساس فرم شماره (3) پیوست نسبت به رسیدگی به موارد واصله در زمان رسیدگی اقدام نماید.

2-8- در صورتی که اطلاعیه واصله بعد از زمان رسیدگی و تهیه گزارش و صدور برگ تشخیص مربوطه باشد، ادارات امور مالیاتی می‌بایست با توجه به مهلت زمانی مقرر در ماده 157 ق.م.م و حداکثر ظرف شش ماه از تاریخ دریافت اطلاعیه نسبت به رسیدگی و بررسی‌های مورد نظر اقدام و گزارش لازم را تهیه نمایند (بر اساس فرم شماره 4).

3-8- مأموران مالیاتی مکلفند در زمان درخواست ارائه دفاتر و اسناد و مدارک، فهرست اطلاعات مربوط به معاملات (خرید و فروش کالا، خدمات و دارایی) اشخاص مذکور با مبالغ بیش از یکصد میلیون ریال که متضمن مشخصات فروشنده و خریدار کالا و خدمات باشد، را از مودی دریافت و اطلاعات مذکور را حداکثر ظرف مدت پانزده روز پس از آن به اداره امور مالیاتی ذیربط و یا از طرف اداره کل به اداره امور مالیاتی ذیربط ارسال دارند.

9- در صورت اعتراض مودی در مهلت مقرر به برگ تشخیص مالیاتی در اجرای ماده 238 ق.م.م، اداره امور مالیاتی مکلف است در همان روز مراجعه و یا حداکثر تا دو روز بعد نسبت به تعیین وقت رسیدگی مجدد با رعایت مهلت مقرر در ماده مذکور اقدام و مراتب را به اطلاع مودی ذیربط برساند. همچنین مکلف است ضمن بررسی‌های کامل یا دستور اجرای قرار کارشناسی، در زمان تعیین شده نسبت به تصمیم‌گیری در خصوص پرونده اقدام نماید.

1-9- در صورتی که نتیجه اعتراض مودی در اجرای ماده 238 ق.م.م منجر به رفع اختلاف مودی با اداره امور مالیاتی گردد، اداره امور مالیاتی مکلف است با رعایت قسمت اخیر مفاد بخشنامه شماره 17473/201-211 مورخ 10/5/1385 و حداکثر ظرف مدت سه روز پس از جلسه رفع اختلاف به صدور و ابلاغ برگ مالیات قطعی اقدام نماید.

10- در صورت عدم قبول نظر اداره امور مالیاتی از جانب مودی در راستای ماده 238 ق.م.م و یا ابلاغ برگ تشخیص مالیات به موجب تبصره 1 ماده 203 ق.م.م و ماده 208 ق.م.م، ادارات امور مالیاتی مکلفند حداکثر ظرف پانزده روز از مهلت‌های مقرر قانونی نسبت به تعیین وقت برای طرح پرونده در هیأت حل اختلاف مالیاتی و ابلاغ آن به مودی اقدام نمایند.

11- اداره امور مالیاتی مکلف است در همان روز دریافت رای هیأت حل اختلاف مالیاتی اعم از بدوی یا تجدید نظر یا شورای عالی مالیاتی، رای را در دبیرخانه اداره امور مالیاتی ثبت و حداکثر ظرف پانزده روز از تاریخ ثبت به مودی ابلاغ نماید. در صورتی که رای صادره از هیأت حل اختلاف مالیاتی تجدید نظر صادر شده باشد، در همان زمان دریافت رای نسبت به صدور برگ مالیات قطعی اقدام و به شرح فوق ابلاغ گردد.

12- در صورت اعتراض مودی به رای هیأت حل اختلاف بدوی، اداره امور مالیاتی می‌بایست با در نظر داشتن مهلت زمانی بند 10 فوق اقدام نماید.

13- در صورت اعتراض اداره امور مالیاتی به رای هیأت حل اختلاف مالیاتی بدوی، اداره امور مالیاتی مکلف است حداکثر ظرف مدت بیست روز از تاریخ ثبت رای اعتراض خود را وفق مقررات تنظیم، ثبت و به مرجع ذیربط ارسال نماید.

14- ادارات امور مالیاتی در خصوص پرونده‌هایی که در اجرای ماده 239 و سایر موارد قانونی قطعی می‌گردد، مکلفند حداکثر ظرف 15 روز از تاریخ قطعیت نسبت به صدور و ابلاغ برگ قطعی مالیاتی اقدام نمایند.

15- در اجرای ماده 210 قانون مالیاتهای مستقیم، پس از پیگیری‌های لازم در خصوص پرداخت یا ترتیب پرداخت مالیات قطعی شده توسط اداره امور مالیاتی، در صورت عدم اقدام مودیان مالیاتی، ادارات امور مالیاتی مکلفند حداکثر ظرف مدت ده روز از تاریخ ابلاغ برگ قطعی و رعایت سایر مقررات مربوطه نسبت به ارسال برگ قطعی به اداره وصول و اجرا اقدام نمایند.

16- ادارات امور مالیاتی با در نظر داشتن مفاد دستورالعمل شماره 22957/230/ص مورخ 4/8/1389 در خصوص پرونده‌های رسیدگی شده در اجرای مقررات ماده 272 ق.م.م می‌بایست برای سال‌های بعد نیز برنامه زمانبندی مربوطه را حداکثر تا تاریخ دهم آبان ماه هر سال تهیه و به دفتر امور تشخیص مالیاتی بر اساس فرم شماره 2 پیوست و به صورت لوح فشرده و تحت نرم افزار اکسل 2003 ارسال نمایند.

1-16- بر اساس برنامه زمانبندی، ادارات امور مالیاتی مکلفند برنامه رسیدگی به پرونده مالیاتی مودیان مذکور را به گونه‌ای برنامه‌ریزی نمایند که در صورت نیاز به استعلام از حسابدار رسمی، حداکثر تا پایان ماه مربوطه (بر اساس برنامه زمانبندی) از حسابداران رسمی، موسسات حسابرسی یا سازمان حسابرسی حسب مورد استعلام گردد.

2-16- در اجرای بند ج تبصره 3 ماده 5 و بند ب تبصره 1 ماده 6 آیین نامه، چنانچه استفاده از خدمات حسابدار ذیصلاح به عنوان حسابدار رسمی از لحاظ انطباق با قانون و مقررات مالیاتی حسب نظر رئیس اداره امور مالیاتی کافی نباشد، موارد ابهام رفع نشده حداکثر تا ده روز پس از دریافت پاسخ استعلام به ضمیمه گزارش دلائل توجیهی (تایپ شده) رئیس امور مالیاتی ذی ربط، تصویر کامل گزارش حسابرسی مالی و مالیاتی، همراه با صورت‌های مالی و یادداشت‌های همراه و استعلام و پاسخ استعلام حسابدار رسمی و تصویر اظهارنامه مالیاتی از طریق اداره کل ذیربط جهت طرح در هیأت موضوع بند ب تبصره 1 ماده 6 آیین نامه اجرایی مذکور ارسال گردد.

3-16- برنامه زمانبندی و تعداد پرونده‌های این بخش در برنامه زمانبندی بند یک فوق نیز باید منظور گردد.

17- برنامه زمانبندی مذکور مانع از آن نخواهد بود که با تشخیص و دستور مدیران کل امور مالیاتی و معاون عملیاتی سازمان، حسب مورد رسیدگی به پرونده‌های خاص خارج از برنامه زمانبندی صورت گیرد.

18- ادارات امور مالیاتی می‌بایست برنامه زمانبندی بند 1 و بند 16 فوق را به گونه‌ای برنامه‌ریزی و اجرا نمایند که در خصوص پرونده‌های میان‌سالی و دوره انحلال با توجه به سایر مقررات موضوعه خللی ایجاد ننماید.

19- در خصوص چگونگی و فرآیند رسیدگی به پرونده‌های مالیاتی منبع مشاغل که سازمان امور مالیاتی کشور در اجرای مقررات ماده 158 ق.م.م و تبصره 5 ماده 100 ق.م.م سالانه حسب مورد در قالب طرح توافق و تفاهم نسبت به تعیین درآمد مشمول مالیات و مالیات متعلقه آنها اقدام می‌نماید، ادارات امور مالیاتی مکلفند بر اساس بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های مربوطه وفق مقررات اقدام نمایند.

20- ادارات امور مالیاتی ترتیبی اتخاذ نمایند قبل از ارسال برگ مالیات قطعی به وصول و اجرا، طی نامه‌ای به مودی با ارائه مهلت سه روز درخواست پرداخت یا ترتیب پرداخت در مهلت تعیین شده نسبت به ارجاع برگ مالیات قطعی به وصول و اجرا اقدام گردد.

21- ادارات کل امور مالیاتی موظف‌اند در هنگام ارسال اوراق قطعی به واحدهای وصول و اجرا نسبت به تکمیل اطلاعات مندرج در فرم‌های شماره (1) و (2) بخشنامه شماره 21518 مورخ 7/12/1384 اقدام نمایند.

22- اداره وصول و اجرا پس از دریافت برگ مالیات قطعی در همان روز دریافت نسبت به ثبت و تشکیل پرونده اقدام نماید.

23- برگ اجرایی می‌بایست حداکثر ظرف مدت 15 روز از تاریخ تشکیل پرونده صادر و به مودی ابلاغ گردد.

24- ادارات وصول و اجرا مکلفند پس از ابلاغ برگ اجرایی، در صورت لزوم نسبت به شناسایی اموال منقول و غیرمنقول مودی از طریق افراد و مراجع ذی صلاح اقدام نمایند.

25- در صورت عدم پرداخت یا ترتیب پرداخت تمام یا قسمتی بدهی مالیاتی ظرف مدت 30 روز پس از ابلاغ برگ اجرایی، اداره وصول و اجرا مکلف است ظرف 15 روز نسبت به صدور و ابلاغ برگ بازداشت اموال اقدام نماید.

26- برگ بازداشت اموال محرمانه بوده و در همان روز صدور، می‌بایست به سرپرست هیأت اجرایی مجری بازداشت اموال تحویل و در نسخه ثانی رسید اخذ گردد.

27- به استناد ماده (13) آیین نامه اجرایی ماده (218) قانون یاد شده، ابلاغ زمان کارشناسی توسط واحد اجرائیات و یا حسب مورد توسط واحد ارزیابی و فروش صورت خواهد گرفت. چنانچه مودی درخواست ارزیابی توسط کارشناس دادگستری داشته باشد، با در نظر گرفتن ماده (12) آیین نامه یاد شده، ظرف 48 ساعت قبل از کارشناسی، کارشناس اجرائیات مراتب را کتباً به همراه فیش واریزی به واحد اجرائیات تسلیم و رسید اخذ نماید. توضیح اینکه کارشناسی ملک با رعایت ماده (31) آیین نامه مذکور (10 روزه) پس از ابلاغ فرم کارشناسی اموال صورت خواهد گرفت.

28- در صورت اعتراض مودی به اقدامات اجرایی در اجرای ماده (216) قانون مالیات های مستقیم، می‌بایست اعتراض مودی بلافاصله در تاریخ دریافت ثبت و حداکثر ظرف مدت 15 روز از تاریخ ثبت نسبت به تعیین وقت و ابلاغ آن به مودی اقدام گردد.

29- آرای صادره از طرف هیأت حل اختلاف مالیاتی موضوع بند 28 فوق، می‌بایست با استفاده از کلیه ظرفیت‌های واحد اجرائیات حداکثر ظرف مدت 10 روز از تاریخ صدور ابلاغ گردد.

30- در صورتی که هیأت حل اختلاف مالیاتی در اجرای ماده 216 قانون مالیات‌های مستقیم نسبت به شکایت واصله، رد شکایت مودی را اعلام نماید، ادامه عملیات اجرایی در اداره وصول و اجرا انجام گیرد. در غیر اینصورت، چنانچه هیأت حل اختلاف مالیاتی ماده 216 با ورود به ماهیت درآمد مشمول مالیات اظهار نظر نماید، عملیات اجرایی متوقف و مراتب باید ظرف مدت ده روز پس از دریافت رأی هیأت به اداره امور مالیاتی ذیربط ارسال گردد. اداره امور مالیاتی مربوطه نیز مکلف است با رعایت مفاد این دستور العمل اقدام نماید.

31- دفاتر امور تشخیص مالیاتی و حساب‌های مالیاتی حسب مورد با توجه به وظایف سازمانی محوله مکلفند ضمن نظارت بر اجرای این دستور العمل نسبت به تهیه گزارش چگونگی اجرای آن در دوره سه ماهه به معاون عملیاتی اقدام نمایند.

32- مدیران کل امور مالیاتی مکلفند در پرداخت پاداش، رعایت مفاد این دستور العمل توسط هر یک از کارکنان مورد توجه قرار دهند.

33- با اتخاذ ملاک از ماده 11 آیین نامه ماده 219 ق.م.م، روسای امور مالیاتی ذیربط مسئولیت نظارت بر گروه‌های مالیاتی و حسن اجرای مقررات و دستور العمل حاضر را بر عهده دارند.

علی عسکری
رییس کل سازمان امور مالیاتی کشور

شماره: 21518
تاریخ: 07/12/1384
پیوست:

اداره کل امور مالیاتی
شورای عالی مالیاتی
اداره کل امور مالیاتی استان
هیأت عالی انتظامی مالیاتی
دفتر
دادستانی انتظامی مالیاتی

نظر به ضرورت ساماندهی و تنظیم امور جهت حسن اجرای مقررات ماده 202 قانون مالیات های مستقیم راجع به اختیار ممنوع‌الخروج نمودن بدهکاران مالیاتی، موارد زیر را مؤکداًً یادآور می‌شود:

1- لازم است فقط در مواردی که سایر اقدامات از قبیل شناسایی و توقیف اموال بدهکاران مالیاتی اعم از شخص حقیقی و حقوقی، مطالبات آنان از اشخاص ثالث و … در امر وصول بدهی مالیاتی مؤثر واقع نشده است، نسبت به ممنوع‌الخروج نمودن بدهکاران مالیاتی اقدام شود.

2- واحدهای مالیاتی موظفند در زمان ارسال برگ قطعی مالیات به واحدهای وصول و اجرا، حسب مورد فرم (1) یا (2) را تکمیل و به ضمیمه ارسال نمایند.
قبول اوراق قطعی مالیات توسط واحدهای وصول و اجرا منوط به انضمام فرم تکمیل شده مربوطه خواهد بود.

3- واحدهای وصول و اجرا باید قبل از پیشنهاد ممنوع‌الخروج شدن بدهکاران مالیاتی یا مدیران اشخاص حقوقی، نسبت به ابلاغ اخطار قبل از ممنوع‌الخروجی به شرح فرم (3) اقدام نمایند.

4- به منظور تمرکز اطلاعات مربوط به اینگونه مؤدیان، پیشنهاد ممنوع‌الخروجی با تکمیل فرم (4) باید به دادستانی انتظامی مالیاتی ارسال شده و از هر گونه مکاتبه مستقیم با اداره گذرنامه جمهوری اسلامی ایران خودداری گردد.

5- واحدهای وصول و اجرا پس از وصول رونوشت نامه ممنوع‌الخروج شدن بدهکاران مالیاتی باید مراتب را به شرح فرم (5) به مودی اعلام نمایند.

6- واحدهای مالیاتی در مواردی که با ارسال اوراق قطعی مالیات، وصول بدهی مالیاتی را به واحدهای وصول و اجرا محول کرده‌اند، در صورت مراجعه بدهکاران برای پرداخت بدهی، باید آنان را به واحدهای مزبور هدایت نمایند.

علی اکبر عرب مازار

شماره: 17473/201/211
تاریخ: 10/05/1385
پیوست:

اداره کل امور مالیاتی استان
شورای عالی مالیاتی
سازمان امور اقتصادی و دارائی استان
هیأت عالی انتظامی مالیاتی
اداره کل
دادستانی انتظامی مالیاتی
دفتر فنی
جامعه حسابداران رسمی ایران
دبیرخانه هیأت موضوع ماده 251 مکرر
سازمان حسابرسی
مجله مالیات

چون در خصوص اجرای مقررات تبصره یک ماده 190 اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 27/11/80 در خصوص بخشودگی جرائم مالیات حقوق و تکلیفی موضوع ماده 104 قانون مذکور پیرو بخشنامه شماره 12372/951-211 مورخ 11/4/85 سؤالاتی مطرح گردیده است، لذا به منظور رفع ابهام متذکر می‌شود:

مودیانی که به تکالیف قانونی خود در صدر تبصره فوق الاشاره راجع به تسلیم به موقع اظهارنامه یا ترازنامه و حساب سود و زیان و … اقدام نموده‌اند و مکلف به کسر مالیات حقوق و یا پرداخت مالیات علی الحساب موضوع ماده 104 قانون صدر الذکر بوده‌اند، نیز در صورتی که برگ تشخیص مالیات حقوق یا برگ مطالبه مالیات‌های تکلیفی را قبول و یا با اداره امور مالیاتی توافق نموده و نسبت به پرداخت یا ترتیب پرداخت مالیات متعلقه اقدام نمایند، مشمول بهره‌مندی از تسهیلات مقرر در تبصره 1 ماده 190 قانون مذکور حسب مورد خواهند بود.

ضمناً رؤسای امور مالیاتی موظفند، پس از انجام توافق با مؤدیان مالیاتی، بلافاصله حسب مورد درخواست ترتیب پرداخت مالیات را از مودی اخذ و نسبت به صدور دستور ثبت و تهیه قبوض مالیاتی به طور همزمان اقدام نمایند تا امکان برخورداری از تسهیلات 80% برای مودیان محترم فراهم گردد.

علی اکبر عرب مازار