ماده 282 قانون مالیات های مستقیم

تبیین و تحلیل حقوقی ماده 282 قانون مالیات های مستقیم مصوب 1394 در خصوص لغو صریح احکام مالیاتی قوانین خاص از جمله قانون نظام صنفی، قانون نوسازی صنایع و قانون تسهیل تنظیم اسناد رسمی جهت یکپارچه‌سازی نظام مالیاتی کشور.

ماده 282 قانون مالیات های مستقیم

از تاریخ لازم‌الاجراء شدن قانون اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 31 /4 /1394، احکام مالیاتی قوانین زیر لغو می‌شود:

1ـ مواد (29) و (71) قانون نظام صنفی کشور اصلاحی مصوب 1392/6/12

2ـ ماده (17) قانون استفاده از حداکثر توان تولیدی و خدماتی در تأمین نیازهای کشور و تقـویت آن در امـر صـادرات و اصلاح مـاده (104) قانون مالیـات‌های مستقـیم ـ مصوب 1391/5/1

3ـ ماده (6) قانون تنظیم بخشی از مقررات تسهیل نوسازی صنایع کشور و اصلاح ماده (113) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 24 /5 /1382

4ـ استثنای مذکور در بند (ج) ماده (1) و ماده (6) قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی مصوب 1386

5 ـ ماده (66) قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب 1384

اطلاعات قانون


وضعیت

  • معتبر (دائمی)

مرجع تصویب

  • مجلس شورای اسلامی

تاریخ تصویب

  • 1394/04/31

تاریخ لازم الاجرا

  • 1395/01/01

سوابق

  • ماده واحده قانون اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم – قسمت بند 60
    • تاریخ: 1395/01/01
    • توضیحات: به موجب بند 60 ماده واحده قانون اصلاح موادی از قانون مالیات‌های مستقیم، مصوب 1394/04/31، این ماده به متن قانون الحاق شده است.

مقررات مرتبط

  • ابلاغ نظر اکثریت اعضای شورای عالی مالیاتی موضوع صورتجلسه شماره 201-26 مورخ 1398/09/23
    • تاریخ تصویب: 1399/07/08
    • شماره مصوبه: 210/99/54
    • اجزای مرتبط: کل متن
    • مرجع صدور: معاون حقوقی و فنی مالیاتی
  • حذف استثنای مذکور در ذیل بند (ج) ماده یک قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی…..
    • تاریخ تصویب: 1398/09/23
    • شماره مصوبه: 201-26
    • اجزای مرتبط: کل متن
    • مرجع صدور: شورای عالی مالیاتی

سوالات متداول درباره ماده 282 قانون مالیات های مستقیم و قوانین لغو شده


ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم چیست؟

ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم، احکام مالیاتی برخی قوانین قبلی را که با قانون اصلاح مالیات‌های مستقیم مصوب ۱۳۹۴ هماهنگ نبودند، لغو کرده است.

هدف اصلی ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم چیست؟

هدف این ماده حذف مقررات پراکنده مالیاتی، جلوگیری از تعارض قوانین و ایجاد وحدت رویه در اجرای مقررات مالیاتی است.

ماده ۲۸۲ از چه تاریخی اجرا شد؟

ماده ۲۸۲ از تاریخ لازم‌الاجرا شدن قانون اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم مصوب ۳۱ تیر ۱۳۹۴ اجرا شد.

ماده ۲۸۲ چه قوانینی را لغو کرده است؟

این ماده احکام مالیاتی موجود در قانون نظام صنفی، قانون حداکثر توان تولیدی، قانون نوسازی صنایع، قانون تسهیل تنظیم اسناد رسمی و قانون تنظیم مقررات مالی دولت را لغو کرده است.

آیا ماده ۲۸۲ همه قوانین مالیاتی قبلی را لغو کرده است؟

خیر، فقط احکام مالیاتی ذکرشده در این ماده لغو شده‌اند و سایر قوانین همچنان معتبر هستند.

آیا ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم هنوز معتبر است؟

بله، ماده ۲۸۲ همچنان به عنوان بخشی از قانون مالیات‌های مستقیم معتبر است.

ماده ۲۸۲ چه تاثیری بر مودیان مالیاتی دارد؟

این ماده باعث شد مودیان به جای مراجعه به قوانین پراکنده، بیشتر بر مقررات قانون مالیات‌های مستقیم و دستورالعمل‌های مالیاتی جدید تکیه کنند.

آیا ماده ۲۸۲ باعث حذف معافیت‌های مالیاتی شد؟

خیر، این ماده همه معافیت‌ها را حذف نکرده و فقط برخی احکام مالیاتی مشخص را لغو کرده است.

چرا قانون‌گذار احکام مالیاتی قوانین دیگر را لغو کرد؟

زیرا وجود مقررات مالیاتی در قوانین مختلف باعث اختلاف برداشت و پیچیدگی در اجرای قوانین مالیاتی شده بود.

آیا مواد ۲۹ و ۷۱ قانون نظام صنفی هنوز دارای حکم مالیاتی هستند؟

خیر، احکام مالیاتی این دو ماده طبق ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم لغو شده است.

لغو مواد ۲۹ و ۷۱ قانون نظام صنفی چه اثری برای اصناف دارد؟

اصناف باید تکالیف مالیاتی خود را طبق قانون مالیات‌های مستقیم و مقررات سازمان امور مالیاتی انجام دهند.

آیا ماده ۱۰۴ قانون مالیات‌های مستقیم هنوز اجرا می‌شود؟

خیر، حکم مالیات تکلیفی ماده ۱۰۴ سابق با اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم حذف شد.

بعد از حذف ماده ۱۰۴، مالیات قراردادها چگونه محاسبه می‌شود؟

پس از حذف ماده ۱۰۴، مقررات جدید مالیاتی و تکالیف تعیین‌شده در قانون مالیات‌های مستقیم ملاک عمل است.

آیا شرکت‌ها هنوز باید از قراردادها مالیات کسر کنند؟

در مواردی که قانون تکلیف کرده باشد، کسر و پرداخت مالیات تکلیفی همچنان انجام می‌شود؛ اما مبنای آن دیگر ماده ۱۰۴ سابق نیست.

ماده ۲۸۲ چه تاثیری بر تنظیم اسناد رسمی دارد؟

این ماده برخی استثناهای مالیاتی قانون تسهیل تنظیم اسناد رسمی را لغو کرد تا مقررات مالیاتی جاری رعایت شود.

آیا برای انتقال سند ملک رعایت مقررات مالیاتی لازم است؟

بله، نقل و انتقال املاک باید طبق مقررات مالیاتی مربوط انجام شود.

ماده ۲۸۲ برای حسابداران چه اهمیتی دارد؟

حسابداران باید بدانند که برخی احکام مالیاتی قدیمی دیگر قابل استناد نیستند و باید مقررات جدید را بررسی کنند.

مهم‌ترین اثر حقوقی ماده ۲۸۲ چیست؟

مهم‌ترین اثر آن حذف اعتبار مالیاتی برخی مقررات پراکنده و انتقال مرجع اصلی به قانون مالیات‌های مستقیم است.

آیا می‌توان به قوانین لغوشده ماده ۲۸۲ در پرونده مالیاتی استناد کرد؟

خیر، احکام مالیاتی لغوشده این ماده دیگر مبنای استناد مالیاتی نیستند.

تفاوت ماده ۲۸۲ با مواد اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم چیست؟

مواد اصلاحی مقررات جدید را ایجاد می‌کنند، اما ماده ۲۸۲ بیشتر وظیفه حذف احکام مالیاتی قدیمی را دارد.

چگونه در لوایح دفاعی مالیاتی از استناد به قوانین لغو شده ماده 282 اجتناب کنیم؟


زمان مورد نیاز: 30 دقیقه

راهنمای گام‌به‌گام مودیان و حسابداران برای تطبیق پرونده‌های مالیاتی با قوانین زنده کشور.

  1. استخراج قوانین مورد استناد در پرونده مالیاتی

    تمام مواد قانونی و بخشنامه‌هایی که قصد دارید در دفاعیه خود به آن‌ها استناد کنید را به طور دقیق یادداشت کنید.

  2. تطبیق مواد با لیست پنج‌گانه ماده 282

    چک کنید که قوانین استخراج‌شده (مانند احکام مالیاتی نظام صنفی یا نوسازی صنایع) در لیست لغوشدگان ماده 282 نباشند.

  3. جایگزینی قوانین منسوخ با مفاد جدید قانون مالیات های مستقیم

    در صورت منسوخ بودن قانون قبلی، مقررات و مواد جایگزین در اصلاحیه جدید قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 1394 را پیدا کنید.

  4. تنظیم و ویرایش نهایی لایحه دفاعیه مالیاتی

    لایحه خود را بر اساس قوانین معتبر تنقیح‌شده بازنویسی کرده و جهت ارسال به هیات‌های حل اختلاف مالیاتی آماده کنید.

تحلیل ساده و کاربردی ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم

مفهوم کلی ماده ۲۸۲ چیست؟

ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم می‌گوید:

با اجرای قانون اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم مصوب ۳۱/۰۴/۱۳۹۴، بعضی از مقررات مالیاتی که در قوانین دیگر پراکنده بودند دیگر اعتبار ندارند و لغو می‌شوند.

یعنی قانون‌گذار برای جلوگیری از چندگانگی قوانین مالیاتی گفته است:
«از این تاریخ به بعد، برای این موضوعات فقط مقررات جدید قانون مالیات‌های مستقیم ملاک است و احکام مالیاتی این قوانین قبلی اجرا نمی‌شود.»

به زبان ساده:

ماده ۲۸۲ مثل یک پاکسازی قانونی است؛ چند حکم مالیاتی قدیمی را حذف می‌کند تا قوانین مالیاتی با هم تداخل نداشته باشند.


بند ۱ ماده ۲۸۲

متن:

مواد (۲۹) و (۷۱) قانون نظام صنفی کشور اصلاحی مصوب ۱۳۹۲/۶/۱۲ لغو می‌شود.

مفهوم ساده:

قانون نظام صنفی (قانون مربوط به اصناف، مغازه‌داران و اتحادیه‌ها) در بعضی مواد خود، مقررات مالیاتی داشت.

این دو ماده قبلاً درباره موضوعات مالیاتی اصناف حکم داده بودند، اما با اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم، این احکام دیگر حذف شدند.


مثال ساده:

فرض کنید یک فروشنده پوشاک در یک شهر فعالیت دارد.

قبلاً ممکن بود بخشی از تکالیف یا مقررات مالیاتی او بر اساس قانون نظام صنفی بررسی شود.

اما بعد از اجرای اصلاحات مالیاتی:

  • ملاک اصلی دیگر قانون نظام صنفی نیست.
  • تکالیف مالیاتی او باید طبق قانون مالیات‌های مستقیم و مقررات سازمان امور مالیاتی انجام شود.

یعنی:

❌ قانون نظام صنفی برای تعیین مقررات مالیاتی جایگزین قانون مالیات‌های مستقیم نیست.
✅ قانون مالیات‌های مستقیم مرجع اصلی است.


بند ۲ ماده ۲۸۲

متن:

ماده (۱۷) قانون استفاده از حداکثر توان تولیدی و خدماتی در تأمین نیازهای کشور و تقویت آن در امر صادرات و اصلاح ماده (۱۰۴) قانون مالیات‌های مستقیم مصوب ۱۳۹۱ لغو می‌شود.


موضوع این ماده چه بود؟

این ماده مربوط به مالیات تکلیفی قراردادها و پرداخت به پیمانکاران بود.

در گذشته طبق ماده ۱۰۴ قانون مالیات‌های مستقیم، وقتی یک شرکت یا شخص به برخی ارائه‌دهندگان خدمات پول پرداخت می‌کرد، باید درصدی از مبلغ را به عنوان مالیات کسر و به دولت پرداخت می‌کرد.

مثلاً:

یک شرکت با یک مهندس قرارداد مشاوره می‌بندد.

شرکت باید:

  • مبلغ قرارداد را پرداخت کند.
  • بخشی از مالیات را کسر کند.
  • آن را به حساب مالیاتی واریز کند.

مثال:

شرکت الف با یک شرکت خدماتی قرارداد ۱۰۰ میلیون تومانی دارد.

طبق مقررات قدیمی، ممکن بود هنگام پرداخت:

۱۰۰ میلیون تومان × درصد مالیات تکلیفی

کسر شود و باقی مبلغ به پیمانکار پرداخت شود.

اما با اصلاحات جدید:

برخی از این تکالیف حذف یا تغییر کرد و دیگر نمی‌توان به آن مقررات قدیمی استناد کرد.


نتیجه بند ۲:

قانون‌گذار گفت:

مقررات مالیاتی مربوط به ماده ۱۰۴ قدیمی و احکام مشابه آن که در قوانین دیگر آمده بود، دیگر اجرا نشود.


بند ۳ ماده ۲۸۲

متن:

ماده (۶) قانون تنظیم بخشی از مقررات تسهیل نوسازی صنایع کشور و اصلاح ماده (۱۱۳) قانون برنامه سوم توسعه لغو می‌شود.


مفهوم ساده:

این قانون برای کمک به نوسازی کارخانه‌ها و صنایع کشور تصویب شده بود.

در آن قانون، یک حکم مالیاتی وجود داشت که برای بعضی واحدهای صنعتی مزایا یا مقررات خاص مالیاتی ایجاد می‌کرد.

ماده ۲۸۲ این حکم مالیاتی را حذف کرد.


مثال:

فرض کنید یک کارخانه قدیمی تولید قطعات خودرو قصد دارد ماشین‌آلات خود را تعویض کند.

قبلاً ممکن بود طبق آن قانون:

  • تخفیف مالیاتی خاصی بگیرد.
  • از مقررات ویژه‌ای استفاده کند.

بعد از اجرای قانون اصلاح مالیات‌ها:

دیگر نمی‌تواند فقط به آن ماده قدیمی استناد کند.

باید طبق مقررات جدید مالیاتی اقدام کند.


بند ۴ ماده ۲۸۲

متن:

استثنای مذکور در بند (ج) ماده (۱) و ماده (۶) قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی مصوب ۱۳۸۶ لغو می‌شود.


موضوع چیست؟

این بند مربوط به نقل و انتقال املاک و تنظیم سند رسمی است.

در هنگام انتقال بعضی اموال در دفترخانه، معمولاً باید تکالیف مالیاتی انجام شود.

قانون تسهیل تنظیم اسناد رسمی در بعضی موارد استثناهایی ایجاد کرده بود.

ماده ۲۸۲ این استثناهای مالیاتی را حذف کرد.


مثال:

شخصی می‌خواهد خانه خود را بفروشد و سند را در دفترخانه منتقل کند.

قبلاً ممکن بود در یک حالت خاص:

  • بدون انجام یک مرحله مالیاتی،
  • یا با استثنای خاص،

کار انتقال انجام شود.

اما بعد از این ماده:

آن استثنا دیگر قابل استفاده نیست و باید مقررات مالیاتی جاری رعایت شود.


بند ۵ ماده ۲۸۲

متن:

ماده (۶۶) قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب ۱۳۸۴ لغو می‌شود.


مفهوم ساده:

این ماده قبلاً یک حکم مالیاتی در ارتباط با مقررات مالی دولت داشت.

اما چون قانون مالیات‌های مستقیم اصلاح شد، آن حکم مالیاتی دیگر هماهنگ نبود و حذف شد.


مثال:

فرض کنید یک دستگاه دولتی یا یک شرکت دولتی طبق ماده ۶۶ قانون قدیمی، نحوه خاصی برای انجام یک تکلیف مالیاتی داشت.

بعد از اصلاح قانون:

دیگر آن روش قدیمی قابل استناد نیست و باید طبق قانون مالیات‌های مستقیم عمل شود.


جمع‌بندی ماده ۲۸۲ در یک نگاه

بندقانون قبلی حذف شدهموضوع اصلی
بند ۱قانون نظام صنفیحذف مقررات مالیاتی اصناف از قانون صنفی
بند ۲قانون حداکثر توان تولید و ماده ۱۰۴ قدیمحذف احکام مالیات تکلیفی قدیمی
بند ۳قانون نوسازی صنایعحذف مزایا و احکام مالیاتی خاص صنایع
بند ۴قانون تسهیل تنظیم اسناد رسمیحذف برخی استثناهای مالیاتی انتقال اسناد
بند ۵قانون تنظیم مقررات مالی دولتحذف حکم مالیاتی پراکنده
قوانین مالیاتی ایران

ماده ۲۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم

لیست احکام قانونی و بندهای ملغی شده از تاریخ اجرای اصلاحیه جدید

۱

قانون نظام صنفی کشور

مواد (۲۹) و (۷۱) قانون نظام صنفی کشور اصلاحی مصوب

لغو شده
۲

قانون استفاده از حداکثر توان تولیدی و خدماتی

ماده (۱۷) قانون استفاده از حداکثر توان تولیدی و خدماتی در تأمین نیازهای کشور و تقویت آن در امر صادرات و اصلاح ماده (۱۰۴) قانون مالیات‌های مستقیم مصوب

لغو شده
۳

قانون تسهیل نوسازی صنایع کشور

ماده (۶) قانون تنظیم بخشی از مقررات تسهیل نوسازی صنایع کشور و اصلاح ماده (۱۱۳) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب

لغو شده
۴

قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی

استثنای مذکور در بند (ج) ماده (۱) و ماده (۶) قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی مصوب

لغو شده
۵

قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت

ماده (۶۶) قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب

لغو شده
نکته حقوقی: مفاد این ماده صرفاً احکام مالیاتیِ مصرح در قوانین فوق را ملغی الاثر کرده است و ماهیت غیرمالیاتی این قوانین همچنان به قوت خود باقی است.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *