جدول محتوا
ماده ۶ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان | محدودیت سقف صورتحساب الکترونیکی و شرایط اعتبار مالیاتی
ماده ۶-
جمع صورتحسابهای الکترونیکی صادره توسط هر مؤدی در هر دوره مالیاتی نمی تواند بیشتر از پنج برابر فروش اظهارشده وی در دوره مشابه سال قبل، که مالیات آن به سازمان پرداخت شده یا ترتیب پرداخت آن داده شده است، باشد.
- در صورتی که فروش اظهارشده مؤدی در دوره مشابه سال قبل که مالیات آن به سازمان پرداخت شده یا ترتیب پرداخت آن داده شده است کمتر از معافیت سالانه موضوع ماده (101) قانون مالیات های مستقیم باشد، پنج برابر معافیت سالانه موضوع ماده اخیرالذکر ملاک عمل خواهد بود.
- جمع صورتحساب های الکترونیکی صادر شده در هر دوره مالیاتی برای واحدهای جدیدالتأسیس یا واحدهای فاقد سابقه مالیاتی نمی تواند بیش از پنج برابر معافیت سالانه موضوع ماده (101) قانون مالیات های مستقیم باشد.
صدور صورتحساب الکترونیکی بیش از حد مجاز مقرر در این ماده برای کلیه مؤدیان منوط به:
- پرداخت مالیات بر ارزش افزوده متعلقه، یا
- تعیین ترتیب پرداخت بدهی مالیاتی، یا
- ارائه تضامین کافی
خواهد بود، در غیر اینصورت به صورتحساب الکترونیکی صادر شده اعتبار مالیاتی تعلق نمی گیرد.
آییننامه اجرائی این ماده ظرف مدت شش ماه از لازم الاجراء شدن این قانون توسط سازمان تهیه می شود و به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می رسد.
هدف آییننامه:
- تسهیل راه اندازی کسب و کارهای جدید و فعالیت بنگاههای اقتصادی بدون مشکل،
- و در عین حال جلوگیری از شکل گیری مؤدیان صوری در نظام مالیاتی کشور.
| ردیف | وضعیت | مرجع تصویب | تاریخ تصویب | تاریخ لازمالاجرا |
|---|---|---|---|---|
| 1 | معتبر (دائمی – دارای تغییرات یا الحاقات) | مجلس شورای اسلامی | 1398/07/21 | 1398/09/02 |
| ردیف | تاریخ تصویب | شماره مصوبه | عنوان / موضوع | اجزای مرتبط | مرجع صدور |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 1404/09/20 | 216/7677/د | افزایش حد مجاز فروش بهصورت سیستمی از طریق ارائه تضامین (چک صیادی و الکترونیکی) | کل متن | مدیران کل |
| 2 | 1404/08/24 | 200/1404/89 | اصلاح بند (9) بخشنامه 200/60755/د در راستای اجرای دادنامه هیأت عمومی دیوان عدالت اداری | کل متن | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 3 | 1404/07/07 | 216/49226/د | بروزرسانی فرم درخواست افزایش حد مجاز موضوع ماده ۶ قانون پایانههای فروشگاهی | کل متن | مدیران کل |
| 4 | 1404/06/16 | 200/43337/د | رفع ابهام از مفاد بند (2) بخش (ب) دستورالعمل افزایش حد مجاز فروش مؤدیان | کل متن | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 5 | 1404/04/12 | 13400/م | پشتیبانی و حمایت از کالاها، واحدها و زنجیرههای اولویتدار تولیدی و خدماتی | 32 | هیئت وزیران |
| 6 | 1403/11/18 | 200/1403/53 | رفع ابهام در خصوص امکان تغییر مقادیر فیلدهای سامانه مؤدیان | ج | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 7 | 1403/09/14 | 200/1403/508 | اصلاح جزء (3) بند (ب) دستورالعمل 200/1402/511 | کل متن | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 8 | 1403/08/16 | 200/60755/د | چگونگی حسابرسی اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده موضوع ماده (3) قانون تسهیل تکالیف مؤدیان | بند 1, 3, 9, مقدمه | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 9 | 1403/04/11 | 200/24451/د | قواعد افزایش حد مجاز فروش مودیان عضو سامانه مودیان برای دوره بهار 1403 | مقدمه | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 10 | 1403/03/30 | 268/20589 | اطلاعیه شماره 35- نحوه محاسبه حد مجاز ماده ۶ | کل متن | رئیس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان |
| 11 | 1402/09/20 | 200/1402/511 | افزایش حد مجاز فروش مودیان عضو سامانه مودیان در اجرای ماده ۴ آییننامه اجرایی اصلاحی ماده ۶ | الف, ب | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 12 | 1402/06/08 | 268/37812 | اطلاعیه شماره 11 – محاسبه اولیه و افزایش حد مجاز موضوع ماده ۶ | کل متن | رئیس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان |
| 13 | 1401/06/19 | 107455/ت59564هـ | آییننامه غیرفعال نمودن کارپوشه مؤدیان موضوع تبصره ماده ۲۴ قانون مالیات بر ارزش افزوده | کل متن | هیئت وزیران |
| 14 | 1400/11/30 | 202359 | آییننامه اجرایی اصلاحی موضوع ماده (۶) قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان | مواد 1, 2, 3, 5, 6 | وزیر امور اقتصادی و دارایی |
| 15 | 1400/02/25 | 200/1400/508 | نحوه ثبت و ارسال صورتحساب در موارد بروز حادثه یا نقص برای صدور صورتحساب الکترونیکی | فصل اول – ماده 1 | رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور |
| 16 | 1399/03/13 | 29685 | آییننامه اجرایی موضوع ماده ۶ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان | کل متن | وزیر امور اقتصادی و دارایی |
| ردیف | تاریخ تصویب | شماره مصوبه | عنوان / موضوع | اجزای مرتبط | مرجع صدور |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 1404/07/22 | 140431390001825405 | ورود شکایت نسبت به ابطال از زمان صدور تبصره ۳ ماده ۵ آییننامه اجرایی اصلاحی موضوع ماده ۶ | رأی هیأت عمومی, گردش کار | هیأت عمومی دیوان عدالت اداری |
| 2 | 1403/07/28 | 140331390001785027 | رد خواسته ابطال بند ب بخشنامه شماره 200/۱۴۰۲/511 مورخ ۱۴۰۲/۹/۲۰ | رأی هیأت تخصصی مالیاتی بانکی | هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری |
| 3 | 1403/05/31 | 140331390001272253 | رد خواسته ابطال بخشنامه شماره 268/57030/د مورخ ۱۴۰۲/۸/۲۱ با لحاظ ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری | رأی هیأت تخصصی مالیاتی بانکی | هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری |
| 4 | 1402/11/17 | 140231390002996942 | رد خواسته ابطال مقرره شماره 200/۱۴۰۱/52 مورخ ۱۴۰۱/۱۰/۲۸ | رأی هیأت تخصصی مالیاتی بانکی | هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری |
| 5 | 1401/06/29 | 1401009970905811182 | ابطال بندهای (ب) و (ج) و تبصره ۴ و ۶ از ماده ۲ و ماده ۶ از آییننامه اجرایی اصلاحی موضوع ماده ۶ | رأی هیأت عمومی | هیأت عمومی دیوان عدالت اداری |
| ردیف | تاریخ تصویب | شماره مصوبه | عنوان / موضوع | اجزای مرتبط | مرجع صدور |
|---|---|---|---|---|---|
| 6 | 1402/10/17 | 268/72513 | محاسبه حد مجاز هر دوره مالیاتی بر اساس اظهارنامههای تسلیمی تا قبل از شروع همان دوره مالیاتی | کل متن | رئیس مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان |
پرسش و پاسخهای مهم درباره سقف صدور صورتحساب الکترونیکی
حداکثر پنج برابر فروش اظهارشده دوره مشابه سال قبل.
پنج برابر معافیت سالانه ملاک محاسبه است.
پنج برابر معافیت سالانه ماده ۱۰۱.
بله، اما فقط با پرداخت VAT، ترتیب پرداخت یا ارائه تضامین.
اعتبار مالیاتی به آن صورتحساب تعلق نمیگیرد.
جلوگیری از ایجاد مؤدیان صوری و کنترل ریسک مالیاتی.
راهنمای سریع اجرای سقف صدور صورتحساب الکترونیکی
برای رعایت ماده ۶ باید سقف مجاز صدور صورتحساب را بشناسید و در صورت نیاز به صدور بیشتر، مالیات یا تضامین لازم را ارائه کنید.
- بررسی فروش اظهارشده دوره مشابه سال قبل
این عدد مبنای تعیین سقف پنجبرابری است.
- محاسبه سقف مجاز صدور صورتحساب
پنج برابر فروش سال قبل یا پنج برابر معافیت ماده ۱۰۱.
- کنترل مجموع صورتحسابهای صادرشده در دوره جاری
برای جلوگیری از عبور از سقف مجاز.
- در صورت نیاز به صدور بیشتر، پرداخت ارزش افزوده یا ارائه تضامین
تا صورتحسابها معتبر و قابل پذیرش باشند.
- پایش دورهای برای جلوگیری از رد اعتبار مالیاتی
عدم رعایت سقف باعث عدم پذیرش اعتبار مالیاتی میشود.
تفسیر تحلیلی ماده ۶ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان
ماده ۶ یکی از حساسترین و استراتژیکترین مواد قانون است؛ چون سقف مجاز صدور صورتحساب الکترونیکی را تعیین میکند و عملاً جلوی ایجاد مؤدیان صوری، فاکتورفروشی و گردشهای غیرواقعی را میگیرد. این ماده یک «ترمز هوشمند» برای کنترل جریان صدور فاکتور در اقتصاد ایران است.
1) فلسفه ماده ۶: جلوگیری از فاکتورفروشی و مؤدیان صوری
قانونگذار با تعیین سقف پنجبرابری برای صدور صورتحساب، یک هدف مشخص دارد:
جلوگیری از ایجاد گردشهای ساختگی و فاکتورهای غیرواقعی برای فرار مالیاتی.
این ماده بهطور مستقیم با پدیدههایی مثل:
- فاکتورفروشی
- ایجاد شرکتهای کاغذی
- گردشهای غیرواقعی برای افزایش اعتبار مالیاتی
مقابله میکند.
2) بند اول: سقف پنجبرابری نسبت به سال قبل
قانون میگوید:
- مجموع صورتحسابهای الکترونیکی هر مؤدی در یک دوره مالیاتی
- نمیتواند بیش از پنج برابر فروش اظهارشده او در دوره مشابه سال قبل باشد
- به شرط اینکه مالیات آن دوره پرداخت شده یا ترتیب پرداخت آن داده شده باشد
چرا این مهم است؟
چون:
- اگر مؤدی سال قبل ۱ میلیارد فروش داشته، امسال نمیتواند ناگهان ۱۰ میلیارد فاکتور صادر کند
- مگر اینکه مالیاتش را بدهد یا تضمین ارائه کند
این بند جلوی رشد غیرعادی و ساختگی فروش را میگیرد.
3) بند دوم: حداقل سقف برای مؤدیان کمفروش
اگر فروش سال قبل مؤدی کمتر از معافیت ماده ۱۰۱ باشد:
ملاک محاسبه، پنج برابر معافیت سالانه است، نه فروش واقعی.
این بند برای کسبوکارهای کوچک و کمدرآمد بسیار مهم است، چون:
- سقف صدور فاکتور آنها خیلی پایین نمیافتد
- امکان رشد طبیعی کسبوکار حفظ میشود
4) بند سوم: واحدهای جدید یا فاقد سابقه
برای کسبوکارهای تازهتأسیس یا مؤدیانی که سابقه مالیاتی ندارند:
سقف صدور صورتحساب = پنج برابر معافیت سالانه ماده ۱۰۱
این بند از دو جهت مهم است:
1) حمایت از کسبوکارهای جدید
تا در شروع فعالیت دچار محدودیت شدید نشوند.
2) جلوگیری از ایجاد شرکتهای صوری
چون سقف اولیه محدود است و نمیتوانند گردشهای غیرواقعی ایجاد کنند.
5) بند چهارم: صدور فاکتور بیش از سقف مجاز
اگر مؤدی بخواهد بیشتر از سقف تعیینشده فاکتور صادر کند، باید یکی از این کارها را انجام دهد:
- پرداخت مالیات بر ارزش افزوده متعلقه
- تعیین ترتیب پرداخت بدهی
- ارائه تضامین کافی
در غیر این صورت:
فاکتورهای صادرشده اعتبار مالیاتی نخواهند داشت.
این یعنی:
- خریدار نمیتواند اعتبار مالیاتی بگیرد
- فاکتور عملاً بیاثر میشود
- انگیزه برای صدور فاکتورهای ساختگی از بین میرود
6) آییننامه اجرایی ماده ۶
سازمان امور مالیاتی موظف است ظرف ۶ ماه آییننامه اجرایی را تهیه کند.
این آییننامه باید دو هدف را همزمان تأمین کند:
1) حمایت از کسبوکارهای واقعی
راهاندازی و رشد کسبوکارهای جدید نباید مختل شود.
2) جلوگیری از مؤدیان صوری
نباید اجازه دهد شرکتهای کاغذی از سقفها سوءاستفاده کنند.
این تعادل، قلب سیاستگذاری مالیاتی هوشمند است.
جمعبندی تحلیلی
ماده ۶ یک ابزار کلیدی برای کنترل ریسک، جلوگیری از فاکتورفروشی و حفظ سلامت نظام مالیاتی است. این ماده:
- سقف صدور فاکتور را هوشمندانه تنظیم میکند
- از کسبوکارهای واقعی حمایت میکند
- جلوی مؤدیان صوری را میگیرد
- و با ایجاد الزام به پرداخت یا تضمین، گردشهای غیرواقعی را حذف میکند
به بیان ساده، ماده ۶ دیوار دفاعی نظام مالیاتی در برابر فاکتورهای ساختگی است
