پیوست: نکات قابل توجه در خصوص توافق بین حسابرس و کارشناس برونسازمانی
در این پیوست، موضوعاتی فهرست شده است که حسابرس میتواند برای درج در هر گونه توافق با کارشناس برونسازمانی، در نظر بگیرد. فهرست زیر، نمونههایی از این گونه موضوعات است اما شامل همه آن نمیشود، این فهرست رهنمودی است که میتواند همراه با نکات مطرح شده در این استاندارد مورد استفاده قرار گیرد. اینکه موضوعی خاص در توافق درج شود یا خیر، به شرایط کار بستگی دارد. افزون بر این، فهرست مذکور میتواند برای تعیین موضوعات قابل درج در توافق با کارشناس درونسازمانی مورد توجه قرار گیرد.
ماهیت، دامنه و اهداف کار کارشناس برونسازمانی
- ماهیت و دامنه روشهایی که باید توسط کارشناس برونسازمانی اجرا شود.
- اهداف کار کارشناس برونسازمانی با توجه به اهمیت و خطر موضوعی که کار کارشناس برونسازمانی به آن مربوط میشود، و حسب مورد، چارچوب گزارشگری مالی مربوط.
- استانداردهای فنی عملکرد مربوط یا سایر الزامات صنعت یا حرفه که کارشناس برونسازمانی از آنها تبعیت میکند.
- روشها و مفروضات مورد استفاده کارشناس برونسازمانی شامل مدلهایی که استفاده خواهد شد، و میزان اعتبار آنها.
- تاریخ اجرا، یا حسب مورد، دوره آزمون موضوع کار کارشناس برونسازمانی و الزامات مربوط به رویدادهای پس از آن.
مسئولیتها و نقشهای متناظر حسابرس و کارشناس برونسازمانی
- استانداردهای حسابداری و حسابرسی مربوط، و الزامات قانونی یا مقرراتی مربوط.
- موافقت کارشناس برونسازمانی برای استفاده حسابرس از گزارش وی، شامل اشاره به آن به هر ترتیب یا افشای آن برای دیگران، نظیر اشاره به آن در بند مبانی اظهارنظر تعدیلشده در گزارش حسابرس، بر حسب ضرورت، یا افشای آن برای مدیران اجرایی یا کمیته حسابرسی.
- ماهیت و میزان بررسی کار کارشناس برونسازمانی توسط حسابرس.
- اینکه آیا حسابرس یا کارشناس برونسازمانی، دادههای مبنا را آزمون میکند.
- دسترسی کارشناس برونسازمانی به سوابق، پروندهها، کارکنان و کارشناسان در استخدام واحد تجاری.
- روشهای اطلاعرسانی بین کارشناس برونسازمانی و واحد تجاری.
- دسترسی حسابرس و کارشناس برونسازمانی به کاربرگهای یکدیگر.
- مالکیت و کنترل کاربرگها در جریان انجام کار و پس از آن، شامل الزامات نگهداشت پرونده.
- مسئولیت کارشناس برونسازمانی برای انجام کار با دقت و مهارت لازم.
- صلاحیت و توانایی کارشناس برونسازمانی برای انجام کار.
- این انتظار که کارشناس برونسازمانی از همه دانش خود که مرتبط با کار حسابرسی است استفاده خواهد کرد، و اگر استفاده نکرد، این موضوع را به اطلاع حسابرس برساند.
- هر گونه محدودیت درخصوص رابطه کارشناس برونسازمانی با گزارش حسابرس.
- هر گونه توافق برای آگاه کردن کارشناس برونسازمانی از نتیجهگیریهای حسابرس در مورد کار کارشناس.
اطلاعرسانی و گزارشگری
- شیوههای اطلاعرسانی و تناوب آن، شامل موارد زیر:
- نحوه گزارش یافتهها یا نتیجهگیریهای کارشناس برونسازمانی (برای مثال، گزارش کتبی، گزارش شفاهی، و اطلاعرسانی مستمر به تیم حسابرسی).
- مشخص کردن اعضایی از تیم حسابرسی که رابط کارشناس برونسازمانی خواهند بود.
- زمان تکمیل کار توسط کارشناس برونسازمانی و گزارش یافتهها یا نتیجهگیریها به حسابرس.
- مسئولیت کارشناس برونسازمانی برای اطلاعرسانی سریع هر گونه تاخیر احتمالی در تکمیل کار، و هر گونه محدودیت احتمالی حاکم بر یافتهها یا نتیجهگیریهای کارشناس.
- مسئولیت کارشناس برونسازمانی برای اطلاعرسانی سریع محدودیتهایی که واحد تجاری در خصوص دسترسی کارشناس به سوابق، پروندهها، کارکنان یا کارشناسان تحت استخدام واحد تجاری، اعمال میکند.
- مسئولیت کارشناس برونسازمانی برای اطلاعرسانی تمام اطلاعات به حسابرس؛ اطلاعاتی که به باور کارشناس میتواند به حسابرسی مربوط باشد، شامل هرگونه تغییر در شرایطی که قبلاً اطلاعرسانی شده است.
- مسئولیت کارشناس برونسازمانی برای اطلاعرسانی شرایطی که ممکن است تهدیدی برای بیطرفی کارشناس باشد و تدابیر ایمنی که ممکن است چنین تهدیدهایی را به سطحی قابلقبول کاهش دهد یا حذف کند.
رازداری
- ضرورت رعایت الزامات رازداری توسط کارشناس حسابرس، شامل:
- الزامات رازداری مندرج در آیین رفتار حرفهای که در حسابرسی کاربرد دارد.
- الزامات بیشتری که ممکن است در قوانین و مقررات تصریح شده باشد.
- الزامات رازداری بیشتری که توسط واحد تجاری درخواست شده است.
کارشناس حسابرس توسط خود حسابرس برای کمک به کسب شواهد استخدام میشود، اما کارشناس واحد تجاری توسط مدیریت شرکت برای تهیه صورتهای مالی بکار گرفته شده است.
خیر؛ طبق استاندارد ۶۲۰، حسابرس مسئول انحصاری اظهارنظر است و استفاده از کار کارشناس، از مسئولیت حسابرس در قبال گزارش صادر شده نمیکاهد.
ماهیت و دامنه کار، نقشها و مسئولیتها، محرمانگی و رعایت الزامات اخلاقی از مهمترین موارد این توافقنامه هستند.
—————————————
چگونه از کار کارشناس در فرآیند حسابرسی استفاده کنیم؟
- تعیین نیاز :
شناسایی حوزهای که خارج از تخصص حسابداری و حسابرسی است (مانند ارزشگذاری جواهرات یا ذخایر نفت).
- انتخاب و ارزیابی :
بررسی سوابق حرفهای، عضویت در مجامع تخصصی و بیطرفی کارشناس نسبت به صاحبکار.
- عقد توافقنامه :
تعیین ماهیت، دامنه و اهداف کار کارشناس و محرمانگی اطلاعات در یک قرارداد مکتوب.
- نظارت بر اجرا :
بررسی پیشرفت کار و اطمینان از درک کارشناس از استانداردهای حسابرسی مربوطه.
- ارزیابی نهایی :
تحلیل یافتههای کارشناس و انطباق آنها با صورتهای مالی.
