4. نحوه دستیابی به اهداف مدیریت سرمایه.
ب . خلاصه دادههای کمّی درباره آنچه به عنوان سرمایه، مدیریت میشود. در برخی واحدهای تجاری، بعضی از بدهیهای مالی فاقد سررسید (مانند بدهیهای درونگروهی) را به عنوان بخشی از سرمایه در نظر میگیرند.
پ . هر گونه تغییرات در قسمتهای الف و ب در مقایسه با دوره قبل.
ت . آیا طی دوره، تمام الزامات برونسازمانی سرمایه را که مشمول آن بوده، رعایت کرده است یا خیر.
ث . پیامدهای ایجاد شده، در مواردی که واحد تجاری الزامات برونسازمانی سرمایه را رعایت نکرده است.
واحد تجاری، این موارد را بر مبنای اطلاعات درونسازمانی تهیهشده برای مدیران اصلی افشا میکند.
136 . واحد تجاری ممکن است سرمایه را به روشهای مختلف مدیریت کند و مشمول الزامات سرمایه متفاوتی باشد. برای مثال، یک مجموعه از شرکتهای ناهمگن ممکن است شامل واحدهایی باشد که عهدهدار فعالیتهای بیمه و بانکداری هستند و در حوزههای مقرراتی مختلف فعالیت میکنند. در صورتی که افشای کلی الزامات سرمایه و نحوه مدیریت سرمایه اطلاعات مفیدی فراهم نکند یا درک استفادهکنندگان صورتهای مالی از منابع سرمایه واحد تجاری را مخدوش نماید، واحد تجاری باید اطلاعات جداگانهای را برای هر یک از الزامات سرمایه که واحد تجاری مشمول آن است، افشا کند.
سایر موارد افشا
137 . واحد تجاری باید موارد زیر را در یادداشتهای توضیحی افشا کند:
الف. مبلغ سود تقسیمی پیشنهادی قبل از تأیید صورتهای مالی برای انتشار، که طی دوره به عنوان ستانده مالکان شناسایی نشده است و مبلغ مربوط به هر سهم؛ و
ب. مبلغ هرگونه سود سهام ممتاز انباشتشونده که شناسایی نشده است.
138 . واحد تجاری باید موارد زیر را، چنانچه در جای دیگری از صورتهای مالی افشا نکرده باشد، افشا کند:
الف. اقامتگاه و شکل حقوقی واحد تجاری، کشور محل تاسیس و نشانی مرکز ثبت شده آن (یا محل اصلی فعالیت در صورتی که متفاوت از مرکز ثبت شده باشد)؛
ب. شرح ماهیت عملیات واحد تجاری و فعالیتهای اصلی آن؛
پ. نام واحد تجاری اصلی و واحد تجاری اصلی نهایی گروه؛ و
ت. اطلاعات مربوط به عمر واحد تجاری، در صورتی که واحد تجاری با عمر محدود است.
تاریخ اجرا در استاندارد شماره 1
139 . الزامات این استاندارد در مورد کلیه صورتهای مالی که دوره مالی آنها از تاریخ 1398/1/1 و بعد از آن شروع میشود، لازمالاجراست.
139الف. به تبع استاندارد حسابداری 43 درآمد عملیاتی حاصل از قرارداد با مشتریان (تصویب شده 1402)، بند 33 اصلاح شد. واحد تجاری باید این مورد اصلاحی را از تاریخ لازمالاجرا شدن استاندارد حسابداری 43 بکار گیرد.
مطابقت با استانداردهای بینالمللی گزارشگری مالی
140. با اجرای الزامات این استاندارد، مفاد استاندارد بینالمللی حسابداری 1 ارائه صورتهای مالی (ویرایش 2017) نیز رعایت میشود.
کنارگذاری استاندارد حسابداری 1 (مصوب 1379)، استاندارد حسابداری 14 (مصوب 1379) و استاندارد حسابداری 6 (مصوب 1379)
141. استاندارد حسابداری 1 ارائه صورتهای مالی (مصوب 1397)، جایگزین استاندارد حسابداری 1 نحوه ارائه صورتهای مالی (مصوب 1379) میشود. اجرای الزامات این استاندارد، منجر به کنارگذاری استاندارد حسابداری 14 نحوه ارائه داراییهای جاری و بدهیهای جاری میگردد. همچنین، اجرای همزمان این استاندارد و استاندارد حسابداری 34 رویههای حسابداری، تغییر در برآوردهای حسابداری و اشتباهات (مصوب 1397)، موجب کنارگذاری استاندارد حسابداری 6 گزارش عملکرد مالی میشود.
خلاصه
استاندارد حسابداری شماره ۱، سنگ بنای گزارشگری مالی با مقاصد عمومی، فراتر از تعریف اجزا، به تعیین چارچوب ساختاری و حداقل الزامات افشا میپردازد. هدف نهایی آن اطمینان از قابلیت مقایسه (Comparability) صورتهای مالی یک واحد تجاری در دورههای مختلف و همچنین مقایسه با سایر واحدها است تا استفادهکنندگان بتوانند تصمیمات اقتصادی آگاهانهای بگیرند.
پاسخ: هدف اصلی استاندارد شماره ۱، تعیین مبنای ارائه صورتهای مالی با مقاصد عمومی است. این استاندارد اطمینان حاصل میکند که صورتهای مالی از نظر ساختار، محتوا و دوره زمانی، قابل مقایسه با دورههای قبل همان واحد تجاری و صورتهای مالی سایر واحدهای تجاری باشند.
پاسخ: این صورتها برای تأمین نیازهای اطلاعاتی کاربران گستردهای که خودشان در موقعیت دریافت گزارشهای مالی اختصاصی نیستند، تهیه میشوند. این صورتها شامل ترازنامه (صورت وضعیت مالی)، صورت سود و زیان، صورت سود و زیان جامع، صورت جریان وجوه نقد و یادداشتهای توضیحی است.
پاسخ: مهمترین الزامات عبارتند از: فرض تداوم فعالیت، بنای تعهدی، ثبات رویه در ارائه، اهمیت و تجمیع، تهاتر نکردن اقلام و ارائه اطلاعات مقایسهای (صورتهای سال قبل).
پاسخ: این استاندارد، الزامات مربوط به نامگذاری و دورههای گزارشگری، تفکیک اقلام در صورت وضعیت مالی (جاری و غیرجاری)، و افشای حداقل اقلام در صورت سود و زیان (مانند درآمد، بهای تمام شده کالای فروش رفته و سود خالص) را تعیین میکند.
چگونه یک واحد تجاری میتواند به کمک استاندارد شماره ۱ حسابداری، قابلیت مقایسه صورتهای مالی خود را به حداکثر برساند؟
- حفظ ثبات رویه:
رویه حسابداری را برای اقلام مشابه (مانند روش استهلاک یا روش ارزیابی موجودی کالا) در دورههای مختلف ثابت نگه دارید. تغییر رویه فقط در صورت اجبار قانونی یا ارائه اطلاعات مطلوبتر مجاز است.
- ارائه اطلاعات مقایسهای:
همیشه اقلام سال قبل را به عنوان ستون مقایسهای در کنار ارقام سال جاری در تمام صورتهای مالی اصلی و یادداشتهای توضیحی درج کنید.
- تفکیک درست اقلام:
اقلام جاری و غیرجاری را در صورت وضعیت مالی به درستی تفکیک کنید تا خواننده بتواند وضعیت نقدینگی کوتاهمدت و ساختار سرمایه بلندمدت شرکت را مقایسه کند.
- رعایت حداقل افشا:
مطمئن شوید که حداقل اقلام اصلی مورد نیاز استاندارد (مانند سرفصلهای ترازنامه و سود و زیان) در صورتها نمایش داده شده و اقلام بیشتر، تنها در صورت اهمیت تجمیع شدهاند.
