جدول محتوا
کلیات در استاندارد شماره 701
دامنه کاربرد
1. در این استاندارد، مسئولیت حسابرس در خصوص اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس مطرح میشود. در این استاندارد، قضاوت حسابرس درباره آنچه به عنوان مسائل عمده حسابرسی اطلاعرسانی میشود و همچنین شکل ومحتوای اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس مورد بحث قرار میگیرد.
2. هدف از اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی، تقویت خاصیت پیامرسانی گزارش حسابرس از طریق شفافسازی بیشتر کار حسابرسی انجام شده است. اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی، اطلاعات بیشتری را برای استفادهکنندگان مورد نظر صورتهای مالی (از این پس، استفادهکنندگان مورد نظر) فراهم میآورد تا به این وسیله، به آنان در شناخت مسائلی که به قضاوت حرفهای حسابرس در حسابرسی صورتهای مالی دوره جاری، دارای بیشترین اهمیت بودهاند، کمک کند. افزون بر این، اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی میتواند به استفادهکنندگان مورد نظر در شناخت واحد تجاری و حوزههای مستلزم قضاوتهای عمده مدیران اجرایی در صورتهای مالی حسابرسی شده کمک کند. (رک: بندهای ت ـ 1 تا ت ـ4)
3. همچنین اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس میتواند مبنایی را برای استفادهکنندگان مورد نظر فراهم کند تا ارتباط بهتری با مدیران اجرایی و ارکان راهبری درخصوص مسائل خاص مرتبط با واحد تجاری، صورتهای مالی حسابرسی شده، یا کار حسابرسی انجام شده، داشته باشند.
4. اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس در همان چارچوبی انجام میشود که اظهارنظر حسابرس نسبت به صورتهای مالی به عنوان یک مجموعه واحد ارائه میشود. مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس، به منزله موارد زیر نیست:
الف. جایگزین الزامات افشا در صورتهای مالی که طبق چارچوب گزارشگری مالی مربوط، بر عهده مدیران اجرایی است یا افشای اطلاعات دیگری که به هر ترتیب برای دستیابی به ارائه منصفانه ضروری است،
ب . جایگزین تعدیل اظهارنظر حسابرس در مواردی که شرایط خاص یک کار حسابرسی طبق استاندارد 705[1]، این تعدیل را ایجاب میکند،
پ . جایگزین گزارشگری طبق استاندارد 570[2] در مواردی که ابهامی بااهمیت در ارتباط با رویدادها یا شرایطی وجود دارد که میتواند تردیدی عمده نسبت به توانایی واحد تجاری به ادامه فعالیت ایجاد کند، یا
ت . اظهارنظری جداگانه نسبت به یک موضوع خاص. (رک: بندهای تـ 5 تا تـ8)
5. این استاندارد برای حسابرسی مجموعه کامل صورتهای مالی با مقاصد عمومی شرکتهای پذیرفته شده در بورس و شرایطی که حسابرس بنا به ملاحظات دیگری قصد دارد مسائل عمده حسابرسی را در گزارش خود اطلاعرسانی کند،کاربرد دارد. به علاوه، این استاندارد در شرایطی که حسابرس طبق قوانین یا مقررات ملزم به اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس است نیز کاربرد دارد.[3] با وجود این، استاندارد 705، حسابرس را از اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی هنگام ارائه عدم اظهارنظر نسبت به صورتهای مالی منع میکند مگر اینکه گزارش موارد مذکور طبق قوانین یا مقررات الزامی باشد.[4]
تاریخ اجرا
6. این استاندارد برای حسابرسی صورتهای مالی که دوره مالی آنها از اول فروردین 1401 و پس از آن شروع میشود، لازمالاجراست.
اهداف در استاندارد شماره 701
7. اهداف حسابرس عبارت از تعیین مسائل عمده حسابرسی و اطلاعرسانی این مسائل از طریق توصیف آنها در گزارش حسابرس، همراه با اظهارنظر نسبت به صورتهای مالی است.
تعریف در استاندارد شماره 701
8. در استانداردهای حسابرسی، اصطلاح زیر با معنای مشخص شده برای آن بکار رفته است:
مسائل عمده حسابرسی ـ مسائلی که به قضاوت حرفهای حسابرس، در حسابرسی صورتهای مالی دوره جاری، دارای بیشترین اهمیت بودهاند. مسائل عمده حسابرسی از میان موضوعات اطلاعرسانی شده به ارکان راهبری انتخاب میشوند.
الزامات در استاندارد شماره 701
تعیین مسائل عمده حسابرسی
9. حسابرس باید از میان موضوعات اطلاعرسانی شده به ارکان راهبری، مسائلی را که مستلزم توجه خاص حسابرس در انجام کار حسابرسی بوده است، تعیین کند. به این منظور، حسابرس باید موارد زیر را مورد توجه قرار دهد: (رک: بندهای ت ـ 9 تا ت ـ 18)
الف. حوزههایی که بر مبنای ارزیابی حسابرس، خطر تحریف بااهمیت در آنها بالاتر است، یا خطرهای عمدهای که طبق استاندارد 315[5] توسط حسابرس مشخص گردیده است. (رک: بندهای تـ19 تا تـ22)
ب . قضاوتهای عمده حسابرس در ارتباط با بخشهایی از صورتهای مالی که متضمن قضاوتهای عمده مدیران اجرایی بوده است، از جمله براوردهای حسابداری که میزان ابهام در براورد آنها بالا تشخیص داده شده است. (رک: بندهای ت ـ 23 و ت ـ 24)
پ . آثار رویدادها یا معاملات عمده واقع شده طی دوره، بر حسابرسی. (رک: بندهای ت-25 و ت-26)
10. حسابرس باید مشخص کند کدام یک از مسائل تعیین شده طبق بند 9، در حسابرسی صورتهای مالی دوره جاری دارای بیشترین اهمیت بودهاند و از این رو مسائل عمده حسابرسی به شمار میروند. (رک: بندهای تـ9 تا تـ11 و تـ27، تا تـ30)
اطلاعرسانی مسائل عمده حسابرسی
11. حسابرس باید هر یک از مسائل عمده حسابرسی را با استفاده از یک عنوان فرعی مناسب، در بخش مجزایی از گزارش حسابرس با عنوان «مسائل عمده حسابرسی» توصیف کند، مگر آنکه شرایط مندرج در بندهای 14 و 15 کاربرد داشته باشد. در ابتدای این بخش از گزارش حسابرس باید بیان شود که:
الف. مسائل عمده حسابرسی، مسائلی هستند که به قضاوت حرفهای حسابرس در حسابرسی صورتهای مالی دوره جاری، دارای بیشترین اهمیت بودهاند.
ب . این مسائل در چارچوب حسابرسی صورتهای مالی به عنوان یک مجموعه واحد، و به منظور اظهارنظر نسبت به صورتهای مالی، مورد توجه و رسیدگی قرار گرفتهاند و حسابرس، اظهارنظر جداگانهای نسبت به این مسائل ارائه نمیکند. (رک: بندهای ت-31 تا ت-33)
مسائل عمده حسابرسی جایگزینی برای اظهارنظر تعدیل شده نیست
12. هنگامی که حسابرس، به تبع شرایط موجود باید نظر خود را طبق استاندارد 705 تعدیل کند، نباید وجود چنین شرایطی را در بخش مسائل عمده حسابرسی در گزارش خود اطلاعرسانی کند. (رک: بند ت ـ 5)
توصیف جداگانه مسائل عمده حسابرسی
13. در توصیف هر یک از مسائل عمده حسابرسی در بخش «مسائل عمده حسابرسی» در گزارش حسابرس باید به اطلاعات افشا شده مرتبط با این مسائل در صورتهای مالی (در صورت وجود) و همچنین موارد زیر اشاره شود: (رک: بندهای تـ34 تا تـ41)
الف. دلیل اینکه چرا مسئله مورد نظر به عنوان یکی از مسائلی که در کار حسابرسی دارای بیشترین اهمیت بوده و در نتیجه به عنوان یکی از مسائل عمده حسابرسی تعیین شده است، و (رک: بندهای تـ42 تا تـ45)
ب . نحوه برخورد با مسئله مزبور در کار حسابرسی. (رک: بندهای تـ46 تا تـ51)
شرایطی که در آن، مسائل عمده حسابرسی در گزارش حسابرس اطلاعرسانی نمیشود
14. حسابرس باید یکایک مسائل عمده حسابرسی را در گزارش حسابرس توصیف کند، مگر: (رک: بندهای ت-53 تا ت-56)
الف. در مواردی که قوانین یا مقررات، افشای عمومی آن مسائل را منع کرده باشد، یا (رک: بند ت ـ 52)
ب . در شرایط بسیار نادر، که حسابرس تشخیص میدهد مسئله مورد نظر نباید در گزارش حسابرس اطلاعرسانی شود زیرا به طور معقول انتظار میرود پیامدهای منفی اطلاعرسانی آن بیش از منافع عمومی حاصل از اطلاعرسانی باشد. این شرایط در مواردی که واحد تجاری اطلاعاتی را درخصوص مسئله مورد نظر به صورت عمومی افشا کرده است، کاربرد ندارد.
